معماری

با توجه به اهمیت محتوای وبلاگ معماری خواهشمند است چنانچه عناوین و مطالب مندرج را نا مناسب و خلاف موازین اخلاقی و یا قوانین می دانید بر روی گزینه درخواست حذف کلیک نمائید. بدیهی است مسئولیت کلیه اطلاعات پست و وبلاگ نمایش داده شده با عنوان معماری برعهده مرجع و منبع اصلی آن میباشد. و یاسمین هیچ گونه مسئولیتی در قبال مطالب ندارد.

پاو وینت بررسی سیر تاریخی بناهای حرم حضرت معصومه(س)
پاو وینت بررسی سیر تاریخی بناهای حرم حضرت معصومه(س)


تاریخ ایجاد 13/11/2015 12:00:00 ق.ظ    تعدادبرگ: 32 اسلاید دارای پلان و پرسپکتیو   قیمت: 7500 تومان   حجم فایل: 5985 kb  تعدادمشاهده  15


بخشی از مطلب
پس از دفن حضرت معصومه(س) در قم ، موسى بن خزرج سایبانى از بوریا بر فراز قبر شریفش قرار داد تا این که حضرت زینب فرزند جواد(ع) به سال ٢٥٦ هجرى قمرى اولین گنبد را بر فراز قبر شریف بزرگوارش بنا کرد. پس از آن در طول سالیان دراز تا امروز مرقد مطهر ایشان همواره مورد توجه و احترام شیعیان و ارادتمندان بوده و بارها تجدید بنا شده و توسعه و تکمیل یافته است. امروزه حرم مطهر دارای ضریح، گنبد، رواق ها، ایوان ها ،صحن ها، گلدسته ها و.... بسیار زیبایی است.
 
سیر تاریخی هریک ازبناهای حرم به شرح زیر است:
 
مرقد مطهر
در سال 605 هجرى به دستور « مظفر احمد بن اسماعیل» بزرگ خاندان آل مظفر، بزرگ ترین کاشى ساز آن زمان «محمد بن ابى طاهر کاشى قمى» کار ساخت و پرداخت کاشى هاى متنوع مرقد را شروع کرد و بعد از هشت سال، در سال 613 کاشى هاى آن آماده گردید و کار گذاشته شد. اخیراً در سال 1377 شمسى مرقد مطهر به شکل جدید که آمیخته اى از کاشى و سنگ است تجدید بنا شد و همچنین دیواره هاى داخلى با سنگ مرمر سبز آراسته گردید.
 
ضریح
در سال 965 هجرى شاه طهماسب صفوى، در چهار طرف مرقد ضریحى آجرى آراسته به کاشی هاى هفت رنگ و کتیبه هاى معرق بنا نمود و در اطراف آن منافذى باز بود تا هم مرقد دیده شود و هم زائران نذورات خود را داخل ضریح بریزند.
در سال 1230 هجرى قمرى فتحعلى شاه همان ضریح را نقره پوش کرد که این ضریح به مرور زمان فرسوده شد و در سال 1280 ضریحى که از نقره ضریح سابق و نقره هاى موجود در خزانه ساخته شده بود به جاى آن نصب گردید.
این ضریح چندین مرتبه تجدید بنا و اصلاح شد و سال هاى متمادى روى مرقد حضرت باقى بود تا این که در سال 1368 هجرى شمسى به دستور تولیت آن زمان شکل ضریح را تغییر دادند و ضریحى را با ظرایف و شا ارهاى هنرى ویژه اى به جاى آن نصب نمودند که آن ضریح همچنان برفراز تربت نورانى حضرت برقرار است و در اسفند ماه 1380 شمسى اصلاحات و تعمیرات جدید صورت گرفت.
 
رواق ها
محدوده هاى نزدیک تر به ضریح مطهر را رواق می گویند. حرم مطهر دارای چهار رواق است:
1- رواق بالاسر که محوطه بین مسجد بالاسر تا ضریح مطهر است و با آیینه کارى و گچکارى هاى بسیار زیبا آراسته شده است.
2- رواق دارالحفاظ که محوطه بین ایوان طلا و ضریح مطهر است.
3- رواق آینه (شهید بهشتى) که در بخش نه و پایین پاى حضرت (س) واقع است.
4- رواق پیشرو که محوطه بین مسجد طباطبایى تا ضریح مطهر است.
 
صحن ها
حرم مطهر دارای سه صحن است:
1- صحن نو (اتابکى):
این صحن زیبا داراى چهار ایوان شمالى، جنوبى و شرقى و غربى است: ایوان شمالى آن ورودى از میدان آستانه و ایوان جنوبى ورودى از طرف قبله و ایوان شرقى ورودى از خیابان ارم و ایوان غربى همان ایوان آینه است در هر کدام از این ایوان هاى یاد شده ظرایف و آثار هنرى، معمارى خاصى به کار رفته است. این صحن آز آثار (میزرا على اصغر خان صدر اعظم) است که از سال 1295 هجرى قمرى تا سال 1303 بناى آن طول کشیده است.
 
2- صحن عتیق (قدیم)
صحن عتیق (واقع در شمال روضه مبارکه) اولین صحنى است که در این بارگاه مبارکه بنا شده، این صحن را چهار ایوان زیبا فرا گرفته است. ایوانى با عظمت در جنوب که همان ایوان طلا (ورودى صحن به روضه مطهره) مى باشد و ایوانى در شمال که ورودى فیضیه به صحن را تشکیل مى دهد که ساختمان نقاره خانه روى آن بنا شده است و ایوانى در غرب که ورودى مسجد اعظم به صحن است و در شرق، ایوان ورودى صحن عتیق به صحن نو واقع است. این صحن و ایوان هاى اطراف آن را «شاه بیگى» همسر شاه اسماعیل صفوى در سال 925 هجرى قمرى بنا نمود. از سال 1377 نیز تعمیرات اساسى در این صحن و مقابر اطراف شروع شده است که همچنان ادامه دارد.
 
3- صحن صاحب ا مان
این صحن با بیوتات متعلق به آن در مساحتی حدود 8 هزار متر مربع با چهار جهت ورودی، در سال 1381 شروع و در سال 1384 افتتاح گردید. (ورودی شرقی "شبستان " ، ورودی غربی "پل آهنچی" ، ورودی شمالی "بست مسجد اعظم" ، ورودی جنوبی "خیابان جدیدالاحداث". دیواره های اطراف این صحن منقوش به کتیبه های قرآنی با خطوط بنائی و کوفی در ساختار و طرح جدید با ترکیبی از سیمان سفید و آجر است.
 
گلدسته ها
1-گلدسته های ایوان طلا:
در دو طرف این ایوان در صحن عتیق، گلدسته هایی پوشیده از کاشی گرهی به صورت ما یچ (به بلندی 40/17 متر از سطح بام و قطر 50/1متر) ساخته شده است که بین پیچ ها، اسامی مبارک: «الله»، «محمد»، «على» به خط کوفی نوشته شده است که در بالای آنها زیر مقرنس کتیبه ای قرار دارد، که سقف آن "ان الله و ملائکته یصلون ... " است.
این مأذنه ها به دستور «محمد حسین خان شاهسون شهاب الملک»، در سال 1285 هجرى قمرى، طلا کارى شد.
در سال 1385 هجری شمسی تعمیرات دیگری بر روی این گلدسته ها صورت گرفت و سر گلدسته ها طلاکاری شد.
 
2-گلدسته هاى ایوان آینه:
برفراز پایه هاى دو طرف ایوان دو مأذنه است که، از بلندترین بناهاى آستانه مى باشد.
ارتفاع آنها از سطح بام 28 متر و از سطح صحن 80/42 متر و محیط آن 30/3 متر می باشد. در بالاى مأذنه ها کتیبه اى با پهناى حدود یک متر دیده مى شود که متن آن در یکى از مأذنه ها «لا حول ولا قوه الا بالله العلى العظیم» و در دیگرى «سبحان الله و الحمدلله و لا اله الا الله و الله اکبر» است. پوشش هر دو مأذنه از بالا تا پایین سرتاسر کاشى گرهى است که در میان آن ها نام هاى پروردگار متعال خوانده مى شود.
بانی آنها، امین السلطان و معمار، حسن معمار قمی می باشد و کاشی کاری گلدسته های مذکور بعد از پیروزی انقلاب ی تعویض شده است.
 
3-گلدسته های صحن بزرگ:
در صحن بزرگ (نو یا اتابک) روبروی ایوان آیینه قرار دارند. پوشش آنها، کاشی گرهی هشت ضلعی متساوی است. روی چهار ضلع این گلدسته ها نامهای مبارک «الله»، «محمد»، «على» از بالا به پایین 4 مرتبه نوشته شده است.


کلمات کلیدی مرتبط:
بخشی از مطلب ,پس از دفن حضرت معصومه(س) در قم ، موسى بن خزرج سایبانى از بوریا بر فراز قبر شریفش قرار داد تا این که حضرت زینب فرزند جواد(ع) به سال ٢٥٦ هجرى قمرى اولین گنبد را بر فراز قبر شریف بزرگوارش بنا کرد. پس از آن در طول سالیان دراز تا امروز مرقد مطهر ایشان همواره مورد توجه و احترام شیعی,
مقالات مرتبط در این دسته
پاو وینت تاریخچه کاشی در ایران
معماری ی
پاو وینت بررسی چفد
پاو وینت بررسی نقوش اسلیمی
پاو وینت بررسی معماری مساجد و ابنیه در عصر صلی الله علیه و آله و سلم
پاو وینت مسجد جلوه گاه هنر ی
پاو وینت راز گره های هندسی ی
پاو وینت بررسی تاریخچه مناره در معماری ی
پاو وینت بررسی گنبد ایرانی و جایگاه آن در معماری ی
پاو وینت بررسی مشخصات بنیادین معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی معماری مسجد جامع یزد، شا ار معماری ی با ایوان رفیع
پاو وینت بررسی معنای رویکرد به در معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی مفهوم معماری ی
پاو وینت بررسی معماری مکروه در معماری ی
پاو وینت بررسی اصول معماری ایرانی ی
پاو وینت بررسی وم وجود آب در اماکن مقدس
پاو وینت بررسی معماری سامانیان
پاو وینت بررسی گرافیک در معماری ی
پاو وینت مسجد مطالعات ی قطر -مسجدی با معماری نوین
پاو وینت هنر کاشیکاری ی در قم

عنوان وبلاگ : معماری
منبع :
برچسب ها : پاو وینت بررسی سیر تاریخی بناهای حرم حضرت معصومه(س) - پاو وینت ,ایوان ,بررسی ,معماری , ی ,ضریح ,پاو وینت بررسی ,معماری ی , ی پاو وینت ,هجرى قمرى ,مرقد مطهر , ی پاو وینت بررسی ,
پاو وینت بررسی سیر تاریخی بناهای حرم حضرت معصومه(س) پاو وینت ,ایوان ,بررسی ,معماری , ی ,ضریح ,پاو وینت بررسی ,معماری ی , ی پاو وینت ,هجرى قمرى ,مرقد مطهر , ی پاو وینت بررسی ,
پاو وینت بررسی مفهوم معماری ی
پاو وینت بررسی مفهوم معماری ی


تاریخ ایجاد 13/11/2015 12:00:00 ق.ظ    تعدادبرگ: 24 اسلاید   قیمت: 7500 تومان     تعدادمشاهده  10


بخشی از مطلب
آداب و رسوم و ضوابط معماری چگونه تعیین می شود؟ شارع مقدس اگر قالب معماری می داد، جلوی تکامل را می گرفت. محتوای آثار معماری کشور های ی با معماری ی یا آنچه که قبلاً در مورد معماری قدیم آمده است، فرق دارد. اگر معماری اثری را ارائه دهد که در آن ایده های غیر ی خود یا دیگران را به کار گرفته باشد؛ دیگر آن اثر معماری، معماری ی نیست؛ بلکه معماری ای است با ایده های متفاوت یا حتی معماری من درآوردی.
 
پس چگونه می توان اثری را با معماری ی به وجود آورد یا چگونه می توان آن را که کمتر ی است، بیشتر ی نمود؟ فراموش نشود وقتی که صحبت از کلمه ی به میان می آید، در مقابل آن، کلمه غیر ی هم وجود دارد. لذا این سؤال مطرح می شود: معماری ی چیست؟ چه چیزی باعث ی شدن یک اثر معماری می شود؟
 
همان گونه که از نام بر می آید این گونه از معماری شامل معماری گستره ای از جهان می شود که ما با عنوان جهان می شناسیم. معماری این کشورها تحت تأثیر ایدئولوژی در طول زمانی مشخص قرار گرفته و به همین خاطر دارای برخی ویژگی های مشترک شدند.
 
همان طور که از نام این سبک معماری پیداست پیدایش این سبک با ظهور و تاثیر آن بر معماری رواج یافت و نمودهای آن را می توان در مساجد، آرامگاه ها، قصرها و دژها مشاهده نمود. از اولین نمودهای این هنر می توان به گنبد ص ه (dome of the rock (qubbat al-sakhrah)) در اورشلیم اشاره نمود. که در قرن ۶ میلادی ساخته شد و کاشی هایی با نقوش آبی، سبز و طلایی از گل، بته و تاج بود. در مکان معبد دوم اورشلیم. مسلمانان باور داشتند این مکان مکانی بود که از آن به بهشت عروج نموده بود.
 
بنای دیگری با همین نمونه مسجد بزرگ دمشق است که بر روی یک معبد رومی بازسازی شد و باور بر این است که نقوش گل، درخت، شهر و .. همان بهشت برین است که به مسلمان باتقوا وعده داده شده است. در هر دوی این مساجد از سبک برش سنگ ای استفاده شده است و رواج گنبد در هنر معماری ی است.
در وا قرن ۷ و اوایل قرن هشتم استفاده از هنر گچ کاری در معماری به اوج رسید که نمونه آن را در قصر صحرا (khirbat al-mafjar) در اردن امروزی می توان یافت. هنر ی با تغییر پایتخت امپراطوری عباسیان به بغداد و سپس به سامرا نیز نمونه هایی را به یادگار گذاشت. از آن جمله می توان به مسجئ بزرگ سامرا اشاره نمود که مناره های یلند آن مثال زدنی است. هم چنین هنر معماری ایران در دوران ساسانیان نیز تا قبل از قرن ۱۰ میلادی نمونه ای از دوران اوج هنر معماری ی است که بر کشورهای اطراف نظیر نیز اثرگذار شد.
باگسترش قلمرو مسلمانان به اسپانیا و شمال آفریقا معماری ی در این کشورها اثرگذار شد و معماران با سبک معماری ی در این مناطق به ساختن بنا پرداختندو نمونه ای از آن مسجد حسنین در قاهره است که نمودهایی از هنر معماری ی ایران در آن نمایان است.
 
معانی و تعاریف
 
معماری یا مهرازی یعنی ارائه بهترین راه حل، چه استفاده از راه حل های گذشته، چه خلق راه حل جدید برای رسیدن به هر هدفی.
معماری هنر و دانش طراحی بناها و سایر ساختارهای کالبدیست. تعاریف جامع تر، بیش تر معماری را شامل طراحی تمامی محیط مصنوع از طراحی شهری و طراحی منظر تا طراحی د جزییات ساختمانی و حتی طراحی مبلمان می دانند.
 
طراحی معماری در اصل استفاده خلاقانه از توده، فضا، بافت، نور، سایه، مصالح، برنامه و عناصر برنامه ریزی مانند هزینه، ساخت و فناوری است به منظور دستی به اه زیباشناختی، عملکردی و اغلب هنری. این تعریف، معماری رااز طراحی ی که استفاده خلاقانه از مصالح و فرمها با بهره گیری از ریاضیات و قواعد علمی است، متمایز می کند.
 
آثار معماری به عنوان نمادهای فرهنگی، و اجتماعی یک کشور شناخته می شوند. تمدن های تاریخی نخست از طریق همین آثار معماری شناخته می شوند. ساختمان هایی چون تخت جمشید، اهرام ثلاثه مصر، کالاسیوم روم از جمله چنین آثاری محسوب می شوند. آثاری که پیوند دهنده مهم خودآگاهی های اجتماعی بوده اند. ا، مذاهب و فرهنگ ها از طریق همین یادواره ها خود را می شناسانند.
 
باید توجه داشت که امروزه واژه « معماری » در دو معنای وابسته بکار می رود:
 
 
یکی معماری به عنوان «فرایند ساماندهی فضا» که اسم معنا شمرده شده است و به یک فعالیت آفرینشگر (خلاقانه) آدمی توجه دارد و بر پایه ی علمی-تجربی، هنر و فناوری ساخت پدید می آید. این برداشت بیشتر از سوی معماران صورت میگیرد.
 
دوم معماری به عنوان «دستاورد ساماندهی فضا» یا اثر معماری که اسم ذات شمرده شده است و به ساختمان هایی اشاره دارد که پیش از ساخت آنها این فرآیند پیموده شده است. این برداشت بیشتر از سوی باستان شناسان و مورخین معماری بکار می رود.
 
در یک تعریف کلی از معماری ویلیام موریس چنین می نویسد:
معماری؛ شامل تمام محیط فیزیکی است که زندگی بشر را در بر می گیرد و تا زمانی که جزئی از دنیای متمدن بشمار می آییم، نمی توانیم خود را از حیطهٔ آن خارج سازیم، زیرا که معماری عبارت از مجموعه اصلاحات و تغییراتی است که به اقتضای نیازهای انسان، بر روی کرهٔ زمین ایجاد شده است که تنها صحراهای بی آب و علف از آن بی نصیب مانده اند. ما نمی توانیم تمام منافع خود را در زمینه معماری در اختیار گروه کوچکی از مردمان تحصیل کرده بگذاریم و آنها را کنیم که برای ما جستجو کنند، کشف کنند، و محیطی را که ما باید در آن زندگی کنیم شکل دهند و بعد ما آن را ساخته و پرداخته تحویل بگیریم و سپس شگفتزده شویم که ویژگی و کارکرد آن چیست. بع این بر ماست که هر یک، بنوبه خود ترتیب صحیح بوجود آمدن مناظر سطح کره زمین را س رستی و دیدبانی کنیم و هر یک از ما باید از دستها و مغز خود، سهم خود را در این وظیفه ادا کند.
 
در تعریفی دیگر از لوکوربزیه (یکی از بزرگترین معماران تاریخ) میگوید:
معماری بازی است با اشیاء در زیر نور
 
 
ریشهء واژه
 
واژه «معماری» در زبان عربی از ریشهٔ «عمر» به معنای عمران و آبادی و آبادانی است و «معمار» ، بسیار آباد کننده. در زبان فارسی برابرهایی گوناگونی برای آن آمده است مانند : «والادگر» ، «راز» ، «رازیگر» ، «زاویل» ، «دزار» ، «بانی کار» و «مهراز». مهراز، واژه ای است که از «مه» + «راز» درست شده و مه برابر مهتر و بزرگ بنایان است. بنابراین از دو بخش « مه » ، به معنای بزرگ و «راز» به معنای سازنده درست شده است. این واژه برابر معمار به تعبیر امروزی است. در زبان لاتین نیز واژه «architect» از دو بخش archi به معنای سر، س رست و رئیس و tecton به معنای سازنده درست شده که کاملاً همتراز با واژه مهراز می باشد. مفهوم دقیق واژه معماری ریشه در واژه یونانی archi-tecture به معنای ساختن ویژه دارد, ساختنی که هدایت شده و همراه با آرخه باشد. آرخه(arkhe)از فعل آرخین(arkhin) به معنای هدایت و اداره است.


کلمات کلیدی مرتبط:
بخشی از مطلب ,آداب و رسوم و ضوابط معماری چگونه تعیین می شود؟ شارع مقدس اگر قالب معماری می داد، جلوی تکامل را می گرفت. محتوای آثار معماری کشور های ی با معماری ی یا آنچه که قبلاً در مورد معماری قدیم آمده است، فرق دارد. اگر معماری اثری را ارائه دهد که در آن ایده های غیر ی خود یا دیگران ر,
مقالات مرتبط در این دسته
پاو وینت تاریخچه کاشی در ایران
معماری ی
پاو وینت بررسی چفد
پاو وینت بررسی نقوش اسلیمی
پاو وینت بررسی معماری مساجد و ابنیه در عصر صلی الله علیه و آله و سلم
پاو وینت مسجد جلوه گاه هنر ی
پاو وینت راز گره های هندسی ی
پاو وینت بررسی تاریخچه مناره در معماری ی
پاو وینت بررسی گنبد ایرانی و جایگاه آن در معماری ی
پاو وینت بررسی مشخصات بنیادین معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی معماری مسجد جامع یزد، شا ار معماری ی با ایوان رفیع
پاو وینت بررسی معنای رویکرد به در معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی سیر تاریخی بناهای حرم حضرت معصومه(س)
پاو وینت بررسی معماری مکروه در معماری ی
پاو وینت بررسی اصول معماری ایرانی ی
پاو وینت بررسی وم وجود آب در اماکن مقدس
پاو وینت بررسی معماری سامانیان
پاو وینت بررسی گرافیک در معماری ی
پاو وینت مسجد مطالعات ی قطر -مسجدی با معماری نوین
پاو وینت هنر کاشیکاری ی در قم

عنوان وبلاگ : معماری
منبع :
برچسب ها : پاو وینت بررسی مفهوم معماری ی - معماری , ی ,پاو وینت ,بررسی ,طراحی ,واژه ,معماری ی ,پاو وینت بررسی , ی پاو وینت ,بررسی معماری ,آثار معماری , ی پاو وینت ب
پاو وینت بررسی مفهوم معماری ی معماری , ی ,پاو وینت ,بررسی ,طراحی ,واژه ,معماری ی ,پاو وینت بررسی , ی پاو وینت ,بررسی معماری ,آثار معماری , ی پاو وینت ب
پاو وینت بررسی گچبری در دوران ی
پاو وینت بررسی گچبری در دوران ی


تاریخ ایجاد 13/11/2015 12:00:00 ق.ظ    تعدادبرگ: 37 اسلاید   قیمت: 6500 تومان   حجم فایل: 1992 kb  تعدادمشاهده  16


بخشی از مطلب 
با حمله اعراب به ایران دوره جدیدی در تاریخ صنعت این مرزبوم شروع می شود و ای از هنر ها مدت های مدید چون دوران گذشته ادامه مییابد و عناصر اصلی فرهنگ ساسانی در چهار چوب فرهنگ ی همچنان به کار خود ادامه می دهد. نیروهای با نفوذ به ایران هیچ نوع معماری و هنری را تولید ن د زیرا اصلا هنر نداشتند ولی هنر و صنعت این مرزوبوم را به اقصی نقاط مناطق تحت تسلط خود بردند.هنر ی بر اساس تعالیم و روش های قرآن و شکل میگیرد و اثر خاصی بر هنر دیوار نگاری دوران بعد می گذارد و از آن حمله است وارد شدن خطوط در حواشی و کتیبه های مختلف در دیوار نگاری. هنرمندان کم کم تمام معیارهای شرقی و غربی دوران پیش را تغییر داده تا دور از هر گونه ریا و تزویر باشد. و حتی در فرم نقاشی ،مجسمه سازی و معماری شهر ها و روستاها دست به خلاقیت زدند. با تحولی که هنر دیوار نگاری در دوران ی به خود گرفت،کم کم طرح های سیمرغ، برگ های مو، گل و بوته و نقوش ختایی و اسلیمی نمودار گشت ابنیه عهد بنی امیه تحت نفوذ سبک بیزانس قرار گرفته بود، ابنیه بنی عباس از نظر تکنیک و مصالح و تزیینات کاملا ایرانی بود ، فقط طرح ابنیه مذهبی تقلیدی از طرح مسجد مدینه بود ، در عهد امویان ساختمان مسجد کوفه مرمت و تجدید بنا شد و المانهای معماری و طرح های گچبری به کار برده شده در این مسجد به سبک معماری ی در ایران است که تحت تاثیر واقع شده و آمیزهای از هنر معماری ی و هنر گچبری ساسانیان میباشد. در دوره عباسیان با استفاده از آجر در کارهای ساختمانی از پوشش گچی برای تزئین استفاده گردید و این دو ماده جای سنگ را در معماری شام گرفت در ایران از بهترین نمونه های سبک عباسی گچبری های مسجد جامع نائین را می توان نام برد.
 
سلجوقیان: در این دوران هنر گچبری راه تکامل خود را می پیماید و محراب ها ی گچبری شده زیادی از این دوره باقی مانده که با مهارت زیادی کار شده اند ، در دوران سلجوقی گچبری نه تنها در مساجد بلکه در قصر ها و منازل اعیان و اشراف نیز استفاده میشده که اغلب طرح ها شامل مناظر شکار و مهمانی بود.
 
 ایلخانی:از خصوصیات برجسته این دوره مهارت فوق العاده در گچبری و استفاده بسیار از آن بود. راحتی کار با گچ در شکل دادن ان نسبت به آجر باعث گردید که از گچ برای تزئینات در این دوره بسیار استفاده شود گچبری در این دوره به چند صورت گچبری : برجسته،نیم برجسته و شیر و شکری تقسیم میشود. از ابنیه این دوران که درآنها گچبری شده می توان از مسجد جامع اصفهان و مقبره بایزید بسطامی نام برد.
 
 صفویان: با سلطنت شاه عباس اول دوره بزرگ معماری صفوی افتتاح گردید . از آثار گچبری این دوره می توان بنای عالی قاپو و هشت بهشت را نام برد، در این دوره شیوه های جدید در تکنیک گچبری بوجود آمد از جمله آرایش های تنگ بری که بیشتر در آرایش دیوارها استفاده میشد و در بناهایی مانند عالی قاپو و هشت بهشت کار شده است.شیوه دیگر تزئینات این دوره تخمه در آوری است از تزیینات دیگر این دوره یکی کتیبه گچبری شده و دیگری گچبری تزیینی با برجستگی کم ، که کشته بری و نقاشی روی گچ محسوب میشود.
 
 بعد از صفویان: بیشترِِِِِ هنرها ، و از جمله گچبری پیشرفت دوره های قبل را از دست داده تا جایی که در دوره زندیه آثار گچبری زیادی به چشم نمی خورد و در منازل شخصی این دوره میتوان آثار گچبری یافت که پیشرفت چشم گیری ندرند و شباهت زیادی به تزئینات دوره صفوی دارند. سلاطین قاجار عموماً بر ع شاهان ادوار گذشته فاقد ذوق هنری بوده و علاقه زیادی به هنر نشان نمی دادند،نقاشی های بزرگ روی دیوار متعلق به این دوره و نیز نقوش کاشی کاری متاثر از هنر غرب بودند با نقوش جدیدی مانند: طرح های خوشه انگور به سبک فرنگی،تصاویر ن و مردان ملبس به لباس آن زمان که همگی فاقد ظرافت و زیبایی نقوش گل و برگ زمان صفوی بودند. اما نسبت به دوره صفویه گچبری های برجسته شامل تزئینات، گل و گیاه و ترنج بیشتر دیده می شوند و بیشتر خانه های قاجار دارای گچبری همراه با نقاشی است. یکی از خصوصیات گچبری این دوره قطاربندی مقرنس مانندی است که دور اتاق های اصلی این خانه ها در محل اتصال دیوار به سقف اجرا شده اند و بیشتر آنها طلا کاری شده اند.


کلمات کلیدی مرتبط:
بخشی از مطلب ,با حمله اعراب به ایران دوره جدیدی در تاریخ صنعت این مرزبوم شروع می شود و ای از هنر ها مدت های مدید چون دوران گذشته ادامه مییابد و عناصر اصلی فرهنگ ساسانی در چهار چوب فرهنگ ی همچنان به کار خود ادامه می دهد. نیروهای با نفوذ به ایران هیچ نوع معماری و هنری را تولید ن د ,
مقالات مرتبط در این دسته
پاو وینت هندسه در معماری ی

عنوان وبلاگ : معماری
منبع :
برچسب ها : پاو وینت بررسی گچبری در دوران ی - گچبری ,دوره ,دوران ,معماری , ی ,استفاده ,دیوار نگاری ,آثار گچبری ,معماری ی ,دوران ی ,ادامه می دهد ,ادامه می دهد نیروهای ,می دهد
پاو وینت بررسی گچبری در دوران ی گچبری ,دوره ,دوران ,معماری , ی ,استفاده ,دیوار نگاری ,آثار گچبری ,معماری ی ,دوران ی ,ادامه می دهد ,ادامه می دهد نیروهای ,می دهد
پاو وینت بررسی معماری مکروه در معماری ی
پاو وینت بررسی معماری مکروه در معماری ی


تاریخ ایجاد 13/11/2015 12:00:00 ق.ظ    تعدادبرگ: 20 اسلاید   قیمت: 7500 تومان     تعدادمشاهده  9


بخشی از مطلب
از احادیث نبوی (ص) چنین بر می آید که او نزدیکان خود را به زندگی در ساختمان ها تشویق نمی نمود و حتی این ممنوعیت ها در قرآن نیز پیداست. آثار معماری را می توان به لحاظ ی بودن در سه گروه دسته بندی نمود: معماری ی، معماری مکروه (یا قابل سرزنش) و معماری غیر ی. معماری غیر ی آن است که با آنچه در شریعت بدان اشاره شده مغایرت داشته باشد که نمونه های بسیاری را می توان در ساختمان های موجود مشاهده نمود؛ به عنوان مثال، ساختمان هایی که مشرف بر منازل مسلمین است. معماری سزاوار سرزنش، همان طوری که توسط پیغمبر اکرم (ص) سفارش شده، من جمله پرهیز از زینت مساجد و زیاده روی در اتلاف ثروت مسلمین است.
 
معماری ی، اثری است که ارتباط قلبی انسان را در پرستش خدای قادر تبارک و تعالی برقرار می سازد. حقیقت آن است که در آغاز طلوع خود، جز اصول اخلاقی، چیز دیگری همراه نداشته و در مراحل اولیه اش به لحاظ ایجاد و یا الهام یک هنر جدید، از یت هم ضعیف تر بوده است. از طرفی می دانیم هنر هرگز از هیچ برنمی خیزد و اص آن، داشتن ریشه در آثار گذشته است؛ به قول معروف تا ریشه در آب است، امید ثمری هست.
 
آندره گدار معمار فرانسوی و مؤلف سه جلد کتاب آثار ایران می نویسد: تفاوت در ساختمان های قبل از با ساختمان های بعد از ، نه در ساختمان و نه در شکل آن و نه حتی در طرح نقشه آن ها است؛ بلکه در منظر و لباسی است که بر اندام ساختمان های دوره ساسانی پوشانده و خواسته است مفهومی به آن ها بدهد که معماری ایرانی با معماری مردمی که تحت رژیم ی زندگی می کنند به وضوح متمایز باشد.
 
این که می گوییم معماری رنگ و بوی ی پیدا کند، یعنی چه؟ چون جهان شمول است و برای همه ملل ظهور نموده، چنین به نظر می رسد که در مرحله نخست، معماران باید ساختمانی بسازند که در آن سه نکته اساسی در نظر باشد؛ اول، توجه به عملکرد صحیح بنا؛ چرا که ساخت و ساز بنا برای تفنن نیست.آنچه لازم است باید ساخته شود و این ملازمت توجه دقیق به عملکرد درست بنا است؛ دوم، باید بدانند در کجا و در چه مکانی می سازند. توجه به پارامتر زمانی و مکانی، لازمه انجام کار درست است؛ سوم، اینکه در اجرای این اثر، یک پیام فرهنگی هم داشته باشد؛ چرا که هدف ایجاد محیطی برای تکامل انسان است که بتواند به سوی کمال صعود کند.
 
یک معمار مسلمان می داند خداوند متعال صاحب جلال و اکرام بوده و در عین حال جمیل است و جمال را دوست دارد. همچنین اعتقاد دارد هدف از زندگی دنیوی، رجعت به سوی خداوند و رسیدن به کمال است. پس اثر معماری خود را بر سه پایه جمال، جلال و کمال بنا و استوار می کند.
 
آنچه در نقوش و تزئین بنای ی جلوه گر است، جمال خوانده می شود و به آنچه به ابعاد و کشش سطوح و به کمپوزیسیون احجام توجه دارد، جلال اطلاق می شود. همچنین اگر این شیوه از معماری در جهت محتوای معنوی و تلفیق با مبانی ی و در قالب کبریایی باشد، به آن کمال گویند. بدیهی است با وجود جمال و جلال، کمال هم به وجود می آید. به قول غزالی، ساختمان زیبا جمال باطن سازنده آن را هویدا می سازد و معنوی و معرفت حق است. ابن مرزوق نیز معتقد است که ابنیه و مساجد ایرانی، جل را آشکار می کند، چنانچه در مرمت و تعمیر آن ها قصوری روی دهد، در روز قیامت عندالله مسئول خواهند بود.
 
سیدحسین نصر می نویسد: معماری مسجد از روی قرآن سرچشمه می گیرد. هر چند در برخی متون دیده می شود معماری را مسلمین از منابع ساسانی و نظیر آن اقتباس کرده اند، ولی شکل بیرونی مسجد به صورت رمزی تجلی اسماء و صفات خداوند است؛ به این نحو که گنبد جلوه گر جمال الهی است و مناره ها نشانه جلال و در مجموع، کبریایی او، یعنی کمال را نشان می دهند.»
 
«اریک اشرودر» مستشرق انگلیسی که سال ها در معماری ی کار نموده و در این زمینه کتاب هم دارد، می نویسد: یکی از رموز پایداری اصول دین در ایران، ساخت مساجد آن ها است که با گذشت قرن ها این مساجد با ساخت عناصری نظیر گلدسته ها و گنبد و سردرها و صحن آب نما و هشتی و شبستان که با رعایت جوهره اصلی شان به صورت های مختلف ولی تکرار اندر تکرار در ساخت و سازها حفظ کرده اند، می باشد.»


کلمات کلیدی مرتبط:
بخشی از مطلب ,از احادیث نبوی (ص) چنین بر می آید که او نزدیکان خود را به زندگی در ساختمان ها تشویق نمی نمود و حتی این ممنوعیت ها در قرآن نیز پیداست. آثار معماری را می توان به لحاظ ی بودن در سه گروه دسته بندی نمود: معماری ی، معماری مکروه (یا قابل سرزنش) و معماری غیر ی. معماری غیر ی,
مقالات مرتبط در این دسته
پاو وینت تاریخچه کاشی در ایران
معماری ی
پاو وینت بررسی چفد
پاو وینت بررسی نقوش اسلیمی
پاو وینت بررسی معماری مساجد و ابنیه در عصر صلی الله علیه و آله و سلم
پاو وینت مسجد جلوه گاه هنر ی
پاو وینت راز گره های هندسی ی
پاو وینت بررسی تاریخچه مناره در معماری ی
پاو وینت بررسی گنبد ایرانی و جایگاه آن در معماری ی
پاو وینت بررسی مشخصات بنیادین معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی معماری مسجد جامع یزد، شا ار معماری ی با ایوان رفیع
پاو وینت بررسی معنای رویکرد به در معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی سیر تاریخی بناهای حرم حضرت معصومه(س)
پاو وینت بررسی مفهوم معماری ی
پاو وینت بررسی اصول معماری ایرانی ی
پاو وینت بررسی وم وجود آب در اماکن مقدس
پاو وینت بررسی معماری سامانیان
پاو وینت بررسی گرافیک در معماری ی
پاو وینت مسجد مطالعات ی قطر -مسجدی با معماری نوین
پاو وینت هنر کاشیکاری ی در قم

عنوان وبلاگ : معماری
منبع :
برچسب ها : پاو وینت بررسی معماری مکروه در معماری ی - معماری , ی ,پاو وینت ,بررسی , ,کمال ,پاو وینت بررسی ,معماری ی , ی پاو وینت ,بررسی معماری ,معماری مکروه , ی پاو وینت
پاو وینت بررسی معماری مکروه در معماری ی معماری , ی ,پاو وینت ,بررسی , ,کمال ,پاو وینت بررسی ,معماری ی , ی پاو وینت ,بررسی معماری ,معماری مکروه , ی پاو وینت
پاو وینت بررسی الگو، مبانی، ارکان، صفات و اصول شهر ی
پاو وینت بررسی الگو، مبانی، ارکان، صفات و اصول شهر ی


تاریخ ایجاد 13/11/2015 12:00:00 ق.ظ    تعدادبرگ: 40 اسلاید   قیمت: 15000 تومان     تعدادمشاهده  9


چکیده :
برای هر اثر و از جمله هر شهری - به ویژه که به صفتی، مثلاً ی، متّصف باشد - عدّه ای ‏ویژگی، قابل احصا است که اصلی ترین این ویژگی ها برای شهر ی که عامل تمایز آن با سایر ‏ ا خواهند بود، عبارتند از: الگو، مبانی، ارکان، صفات و اصول.‏ هر پدیده ای در عالم - به ویژه که توسّط انسان ساخته شود - بر اساس الگویی پدید می آید. ‏ وم در دست بودن الگو به ویژه برای شهر ضرورت است.‏ در کنار ضرورت در دسترس بودن الگو، همانند ساختمان که بر پی قرار دارد، هر موضوع بر ‏پایه و قاعده ای استوار می شود.‏ علاوه بر این ها، هر موضوع و هر پدیده ای دارای ارکانی است که برای ایجاد و دوام آن ‏موضوع یا پدیده ضروری اند؛ و بدون هر یک از ارکان، پدیده مزبور متلاشی خواهد شد.‏ اصول نیز از جمله عواملی هستند که به ویژه در تطبیق جهان‎ ‎بینی و فرهنگ مردم و شهرشان ‏نقشی نیادین ایفا می کنند.‏ و بالا ه موضوع پنجم صفاتی است که می توان برای ظهور یک پدیده مطرح کرد که در ‏واقع همان اصول شکل‎ ‎دهنده آن هستند‎.‎طبیعتاً شهر و به طریق اولی شهر ی نیز بر همین ‏قاعده است.‏ علاوه بر این ها از قرآن‎ ‎کریم که به نص خود و سخن معصومین حاوی هر موضوع مورد نیاز ‏بشر است، مرجعی است که الگو و مبانی و ارکان و صفات و اصول شهر ی از آن قابل ‏استنتاج است. مقاله حاضر بر آن است تا با مراجعه به کلام الهی این موضوعات را تبیین نموده و ‏‏"شهر اصیل ی" را که مکان زیست انسان کامل است، به عنوان صورت مثالی و مفهومی ‏توضیح دهد و معرّفی کند، که به تناسب مرتبه باورهای اهل خویش و سازندگانش و با عنایت به ‏امکانات در دسترس و شرایط زمان و مکان نمونه و نسخه مناسب آن دوران و آن سرزمین ظهور ‏خواهد یافت
رواج تعبیر "شهر ی" و اطلاق آن به مجتمعهای زیستی مسلمانان به ویژه "شهر -
ی" نامیده شدن ای تاریخی ممالک ی یا مسلماننشین با این فرض که این -
ا، از نظر کالبدی، جلوهگاه تجلّی خاصّی از اصول و ارزشهای ی بوده و به این ترتیب
از ای سایر تمدّنها و فرهنگها متمایز میباشند، از قرن نوزدهم میلادی و به وسیله
مستشرقین آغاز شد. 1 از آن دوران به بعد، این تعبیر که به ای ساخته شده توسّط مسلمانان -
و محلّ زندگی آنان اطلاق میشد به مرور در نوشتهها و آثار مربوط به تتبّعات شهری که به -
بررسی س تگاههای مسلمانان میپرداختند بر این اساس که با حریم فیزیکی و یا ذهنی خاصّ -
خود تجلّی جامعه و فرهنگی متمایز از سایر تمدّنها میباشند با معرّفی خاورشناسان، در ادبیات -
غرب تثبیت شد.
نظریه شهر ی به انحاء مختلف توسّط افراد متفاوتی با دیدگاههای گوناگون مورد تأیید یا
نقد و حتّی انکار قرار میگیرد. علّت اصلی این تنوّع و تکثّر آراء را نیز شاید بتوان در مبانی فکری
و میزان تسلّط افراد بر تعالیم و جهانبینی توحیدیِ دانست. مضافاً اینکه، اشتباهاتی چون "
را مترادف با عرب دانستن"، " عدم توجّه به امکانات تجلّی متفاوت تعالیم در زمانها
و مکانهای متفاوت" و " بیتوجّهی به آثار ناشی از جامعیّت و جاودانگی و جهانی بودن تعالیم
"، در ارائه این نظرات مؤثّر بودهاند. ذیلاً به نمونههایی از این قضاوتها اشاره میشود:
o براون معتقد است که : " اگرچه مسلمانان ممکن است در برخی مناطق بیش از سایر ادیان،
مانند یت، به ارزشهای مذهبی و ارگانهای مذهبی پایبند باشند، امّا اینکه هر چیزی
حتّی شهر را برچسب ی بزنیم، در واقع، نسبت دادن یک واکنش فرهنگی ضعیف به
مردمی است که غالباً دارای میراث فرهنگ غنی بودهاند . (brown 1973) به این ترتیب،
ضمن تأکید بر پایبندی مسلمان بر ارزشهای دینیِشان، تأثیر جهانبینی توحیدی بر
فرهنگ و شیوه زندگی جوامع مسلمان و ب ّبع بر آثار آنان را ضعیف میشمارد.
o لاپیدوس 2 در آثار متفاوت مکتوب خویش به "ساختار قومی، اجتماعی و اقتصادی ای
مسلمانان" به مثابه اصلیترین علّت شکلگیری مجتمعهای مسلمانان اشاره میکند؛
lapidus 1988 ) ( و اگر چه علیالظّاهر، نقش عوامل قومی و اجتماعی و اقتصادی را
اصلی تر از نقش جهانبینی و تفکّر قلمداد میکند، امّا غافل از آن است که اصولاً، تعالیم
بر نگرشهای قومی و اجتماعی و اقتصادی مسلمانان نیز تأثیری غیرقابلانکار داشته است.
o کوبان، به عنوان نمونهای از تفکّری که منکر تأثیر دین و به خصوص در شکلگیری
محیط فیزیکی میباشد، منکر هرگونه ارتباط قوی و تأثیر جهانبینی ی به عنوان فلسفه -
حیات و مفاهیم و معنوی و متافیزیکی آن با شکلگیری محیط فیزیکی بوده، و این -
گونه مطرح مینماید که در شکل دادن به محیط زندگی مسلمانان هیچ گونه نقشی ایفا
ننموده و مهمترین نقش، توسّط سوابق تاریخی و میراث فرهنگی اعمال می گردد. (kuban 1980)
o برخی از افراد تعبیر "شهر ی" را برای ای جهان به کار میبرند )ابراهیمی
1731 (؛ و برخی مثل گزاویه دوپلانول 7 معتقدند که" بارزترین ویژگی ای ی
بینظمی و بیقاعدگی آنهاست") ی و مورینی 4
وجه حقوقی شهر ی نهاده و معتقدند که "شهر ی، شهری است که در آن حقوق
شهروندان ضایع نشود. حقوق شهروند چیست؟ این که بتواند نفس بکشد، امنیت داشته باشد،
47 (. برخی دیگر، "معماری" و " " را ، مدرسهای نزدیک خانه داشته باشد")حجّت 1731
44 (. برخی دیگر ، دو جوهر جدا میدانند که همراه آنها کارگشا نیست )حایری 1731
نیز راه دنبال عملی موضوع شهر ی را تلفیق ای ی و ایرانی میدانند
41 (. گروهی دیگر که علیالظّاهر و به اشتباه به دنبال ارائه الگوی خاصّ - - ، )فرجامی 1731
شهر ی از سوی هستند، معتقدند که " اگر به اصیلترین متون و منابع دست اوّل
دینی رجوع کنیم، ظاهراً باید اذعان داریم که دین به طور مستقیم به شهرسازی و
معماری که ل الگوی خاصّی را ایجاب میکند توجّه بسیار کمی معطوف داشته است.
آنچه به معماری و شهرسازی هویت میدهد متأثّر از به عنوان تمدّن! است، یعنی
دستاورد و تولید فرهنگی ملل مسلمان" و به این ترتیب، نقش فرهنگهای غیرمسلمان و
فقدان سازمانهای دینی تأثیرگذار، فقدان ضوابط مشخّص دینی را در ظهور هویت شهر
ی دخیل میدانند، و در واقع نافی هویت ی ای مسمّی به شهر یاند
44 و 43 ( و برخی افراد اهتمامی را که در تدوین مبانی نظری طرّاحی " ، )افشار نادری 1731
شهر ی" بر اساس متون ی مبذول شود، دارای "جنبههای ایدهآلی و اتوپیایی و
غیرواقعگرایانه" میدانند )قالیباف و پور 1743 (. تکیه اصلی این تفکّر بر جنبههای
اقتصادی اجتماعی است، و از تفکّر و مبانی جهانبینی حاکم غفلت میورزند، و فراموش -
میکنند که هر باید در حیطه علم و تخصّص خود اظهارنظر کند. یک نفر طرّاح و شهرساز
البتّه ضمن اشاره به همه موارد مربوط به شهر باید تمرکز اصلی خویش را به شهرسازی - -
متوجّه نموده و از در حیطه وظایف دیگران احتراز نماید.
خلاصه اینکه، مروری بر اسناد و انتشارات در دسترس، حاکی از موارد فراوانی است که از
تعبیر "شهر ی" سخن به میان آمده است. علیرغم این موارد فراوان، منابعی که به صورت
جامع به تبیین "الگوها"، "مبانی"، "ارکان" و "صفاتِ" "شهر ی"، و همینطور به ارائه
"اصول و راهبردهایی" برای شهرسازی ی یا ظهور شهر ی در آینده پرداخته باشند، - -
اندک اند؛ و مضافاً این که مرجعی در دست نیست تا در آن مرجع این "الگوها"، "مبانی"، "ارکان"
و "صفات" و "اصول"، از منابع و متون و نصوص اصیل ی و قرآن کریم استنتاج و است اج
شده باشند. به این ترتیب، آنچه که در این مجال مطرح خواهد شد، ضمن تفاوت با آنچه که
دیگران و به ویژه غربیان و ترجمه آثار آنان گفتهاند، بر دریافتهایی از کلام الهی متمرکز - -
خواهد بود؛ و سعی بر آن خواهد داشت تا همه عناوین اصلی مرتبط با شهر اصیل و ایدهآل
ی، از جمله "الگوها"، "مبانی"، "ارکان" و "صفات" و "اصول ساخت" آن را با استفاده از
کلام الهی معرّفی کند؛ که قبل از این معرفی به دو موضوع که به وضوح بحث کمک خواهد کرد
اشاره میشود.
و شهر: ، از سویی از ادیان و مکاتبی است که در محیط شهری نضج یافته و
اصولاً نسبت به شهرنشینی نظری کاملاً مساعد و تشویقآمیز دارد، و از سوی دیگر، نسبت به جمع
و جماعت نیز فاتی خاص دارد؛ و لذاست که نمیتواند نسبت به موضوعات مختلف مرتبط با
شهر بیتفاوت باشد. مضافاً این که شهر، اوّلاً تجلّی باورها و آرمانها و ارزشهای فرهنگی مردم
است؛ ثانیاً مشتمل بر ویژگیها و فضاها و عناصری است که مردم را در شیوه زیستشان راهبری و
کمک میکند؛ و ثالثاً بر فرهنگ و رفتار مردمان تأثیر دارد. بسیاری از محقّقین معتقدند که
اصولاً دین شهر است، نگاهی اجمالی به تعلیمات ی نیز تأکید بر این موضوع
)شهرنشینی( را نشان میدهد. این اهمّیت تا جایی است که حضرت ابراهیم)ع( ، پس از تجدید بنای
کعبه، “شهر شدنِ” آن محل )مکّه( را از حضرت احدیت مسئلت مینماید: “پروردگارا این سرزمین
.) 143 ( )بقره 121 ، غیر ذی زرع را آباد کن و به صورت شهر درآور” )جوادی آملی 1741
فرایند ظهور یک " تمدّن " از " شه" و " فرهنگ": همه موضوعاتی که معمولاً در
مورد تمدّنها طرح و مطرح میشوند، ظواهر و تجلّیات تمدّنها هستند، و باطن )یا جان( هر تمدّن،
جهانبینیای است که این ارکان را شکل داده و تعریف نموده است. با عنایت به این باور که "
جهانبینی " فضای فکر، و "فرهنگ" فضای عمل و رفتار است، در تعریف تمدّن میگوییم که
تمدّن تجلّی کالبدی و عینی یک جهانبینی است که در پی رفتار و عمل جامعه ظهور پیدا میکند، و
به این ترتیب، با عنایت به نمودار 1، در جامعهای با تفکّر و جهانبینی توحیدی ، فرهنگ
ایرانیِ مبتنی بر آن جهانبینی، نمودار 2 قابل طرح است.
نتیجه اینکه همه موضوعات مرتبط با زندگی انسان، در فضایی تحلیل و تفسیر میشوند، که آن
را فضای شه یا جهانبینی مینامیم؛ و تعامل با این موضوعات در فضایی رخ میدهد که آن را
فضای عمل، یا فرهنگ مینامیم. حاصل رفتار و عمل و فعّالیت نیز مجموعه آثاری است که تمدّن
نامیده میشود. برای نمونه، جهانبینی توحیدی، فضای شه و هدایتگر تفکّر مسلمانان است.
مسلمانان سرزمینها و دورانهای مختلف با توجّه به شرایط زمانی و مکانی و امکانات و البتّه با -
توجّه به برداشتها و تفاسیر خویش از اصول و مبانی جهانبینی توحیدی به گونهای عمل -
میکنند که آن را فرهنگ مسلمانان در دوره یا سرزمینی خاص میگوییم. حاصل این عمل نیز در
هر دوران و در هر سرزمینی، تمدّنی است که مجموعه این تمدّنهای جزئی، که عموماً به سرزمین
یا دورهشان شناخته میشوند، "تمدّن مسلمانان" است.
الگوی اصیل و قرآنیِ شهر ی
یکی از ویژگیهای بارز انسانها انتخاب و تبعیت و سعی در تشبّه به افراد و گروهها و جوامعی
است که میتوان از آنها به الگو یاد نمود؛ که به تبع آن، آثار آنان نیز به عنوان الگو مطرح می شوند.
تعالیم ی نیز به صراحت، اکرم)ص( و همچنین حضرت ابراهیم)ع( را به عنوان اسوه و
الگوی انسانهای صالح معرّفی نموده است )ممتحنه 4 و احزاب 21 (. علاوه بر آن، به کرّات مسلمانان را از شبیه بودن به افراد و جوامعی خاص نهی میفرماید )بقره 41 ، آلعمران 101 و
اَوْحَیالله اِلی نَبی مِنَ الاَنْبِیاءِ: قُلْ « 111 ، انفال 21 و 43 ، نحل 22 (. در حدیث قدسی نیز آمده است
لِلْمُؤْمِنینَ لایلْبِسُوا لِباسَ اَعْدائی وَ لا یطْعِمُوا مَطاعِمَ اَعْدائی وَ لایسْلِکُوا مَسالِکَ اَعْدائی فَیکُونوا اَعْدائی
خداوند بر ی از ان وحی کرد به مؤمنان بگو: لباس دشمنان مرا بر تن " .» کَما هُمْ اَعْدائی
نکنند و غذای دشمنان مرا نخورند و راه دشمنان من را نروند، که اگر چنین کنند، دشمنان من
.) 111 و 110 ، خواهند بود همان گونه که آنها هستند" )عاملی 1741
بدون در تعاریف مربوط به چیستی انسان و همه موضوعات مربوط به او که هر کدام
بحثهای مبسوطی را طلب مینمایند، در این مجال، تنها به سه عنوان اصلی، یعنی "ساحتهای
حیات"، "اه و غایت حیات" و "نیاز"های انسان"، که در قلمرو بحث حاضر واجد اهمّیت
بیشتری هستند، اشاره میشود. با عنایت به این که موضوعات مورد نظر در فضای فرهنگ ایرانی که
خود متأثّر از جهانبینی توحیدی و تعالیم ی میباشد، مطرح هستند، سعی بر آن خواهد بود تا
تعاریف آنها نیز در حوزه این فرهنگ پیجویی شوند.
o ساحتهای حیات: در زمینه شناخت ساحتهای حیات، ذکر آرای مرحوم علامه طباطبایی
به وضوح بحث کمک میکند؛ ایشان میگوید: “حُسن ]یا زیبایی[ عبارت است از هر چیزى
که بهجت آورد، و انسان به سوى آن رغبت کند؛ و این ح سه قسم است، یکى اینکه
چیزى مستحسن از جهت عقل باشد، یعنى عقل آن را نیکو بداند، دوّم اینکه از نظر هواى
نفس نیکو باشد، سوّم از نظر حسّى زیبا و نیکو باشد. البتّه این تقسیمى است براى زیبایى از
732 (؛ و طبیعی است که هر یک از این ، نظر ادراکات سهگانه انسان” )طباطبایی 1734 ، ج 11
حالات با ابزار و آلات و اعضای خاصّ خود درک میشوند. بنابراین، برای حیات انسان سه
بُعد ، نفسانی و جسمانی قابل تصوّر است.
o میشواه و غایت حیات : مطابق تعالیم ی، انسان جانشین خداوند در زمین است
)فاطر 72 ( که بر بسیاری مخلوقات برتری داده شده )اسراء 30 ( و زمین به عنوان محلّ زندگی
او قرار داده شده است )نمل 11 و اعراف 24 و 34 (. از آنجایی که انسان برای حیات در
جهانی دیگر خلق شده )مؤمن 72 (، زمین تنها به عنوان ممرّ و مکان آماده شدن و صلاحیت
یافتنش برای ورود به حیات جاوید ایفای نقش مینماید )بقره 71 و مؤمن 72 (. بنابراین، مهم-
ترین ضرورت نیز، بهرهگیری مناسب از جهان و اجزای آن و همچنین تغییر و دگرگونی در
طبیعت و فراهم آوردن محیط و فضای مناسب برای وصول به این اه میباشد.
o نیازهای انسان: آنچه که مستقیم یا غیرمستقیم ملاک و معیار اصلی تهیه طرحها و برنامهها و
بهطور خلاصه مبنا و انگیزه جملگی فعّالیتهای انسانی است، پاسخگویی به نیازهای انسان
است. طبیعی است که تعریف و طبقهبندی نیازها و سلسلهمراتب و اهمّیت آنها، بسته به
جهانبینی و فرهنگ هر جامعه در تغییر است. در مورد نیازهای انسان، چنانچه گذشت، حیات
انسان در ابعاد مختلفی قابل بررسی است که هر بعد نیز نیازهای خاصّ خویش را دارا
میباشد. به تناسب سه ساحت حیات، نیازهای انسان نیز تحت سه مقوله "نیازهای مادّی یا
فیزیولوژیکی" مثل خوراک، پوشاک، مسکن و امثالهم ، "نیازهای نفسانی" مثل ، حبّ ذات و سایر نیازهای روانی و "نیازهای " مثل ارتباط با مبدأ هستی و جنبههای معنوی
.) و مرتبط با ماوراءالطّبیعه، تقسیمبندی میشوند )نقیزاده 1741
تفکّر ی، توجّه همزمان و توأمان به نیازهای انسان را توصیه مینماید؛ و اگر چه به تأمین
نیازهای مادّی انسان نیز تأکید میورزد، لکن هیچگاه آنها را به عنوان اصل و هدف حیات مطرح
نمیکند. در واقع، در این تفکّر، نیازهای فیزیولوژیکی در طول نیازهای معنوی و در جهت
آمادهسازی انسان و کمک به او در رسیدن به آرمانهای معنویش میباشند. قابل ذکر است که یکی
از انی که آرائش در مورد سلسلهمراتب و طبقهبندی نیازهای انسان، ملاک عمل برخی طرّاحان و
برنامهریزان قرار دارد، آبراهام مزلو 1 است که نظریاتش به استناد مطالعات بالینی ارائه شده است
)مزلو 1731 (. بدون در برخی ویژگیهای این نظر که در موضع دیگری از آن سخن رفته
است )نقیزاده 1741 (. در این مجال، در مقابل این نظر، فقط به این نکته اشاره میکنیم که
سلسلهمراتب بسیار مهمّی را که متناظر با سلسلهمراتب قلمروها یا ساحتهای حیات انسان هستند
نباید مغفول نهاد.
الگوی اصیل قرآنیِ شهر: با عنایت به تعبیر انحصاری قرآن کریم برای مکّه مکرّمه که آن را
"اُمُّالْقُرا" مینامد که قاعدتاً باید به عنوان مادر الگوی سایر شهر ایفای نقش کند و این که - -
حضرت ابراهیم)ع( پس از تجدید بنای کعبه شریف، برای شهر و اهل آن سه دعا میکند و سه چیز
را از خداوند متعال برای اهل آن میخواهد، میتوان برای نیازهای انسان که جامع و در بردارنده
همه نیازهای مادّی و روانی و معنوی او خواهند بود تقسیمبندی خاصّی ارائه کرد. دعای حضرت
ابراهیم)ع( چنین است:
وَ اِذْ قالَ اِبْراهیمُ رَبِِّ اجْعَلْ هذا آمِناً وَ الرْزُقْ اَهْلِهِ مِنَ الثَّمَراتِ مَنْ آمَنَ مِنْهُمْ بِاللهِ وَ الْیوْمِ الآخِرِ: و
چون ابراهیم عرض کرد پروردگارا این شهر را محلّ امن و آسایش قرار ده و روزی اهلش را
؛) که به خدا و روز قیامت ایمان آوردند فراوان گردان )بقره 121
و در جای دیگر، دعا میکند:
وَ اِذْ قالَ اِبْراهیمُ رَبِِّ اجْعَلْ هذَا الْبَلَدَ آمِناً وَ اجْنُبْنی وَ بَنِی اَنْ نَعْبُدَ الاَصْنامَ: یاد آر وقتی که ابراهیم
عرض کرد پروردگارا این شهر )مکّه( را مکان امن و امان قرار ده و من و فرزندانم را از
.) پرستش بتان دور دار )ابراهیم 71
ملاحظه میشود که حضرت ابراهیم)ع( سه دعای اصلی برای مکّه دارد، که هر یک از آنها بر
یک ساحت حیات "جسم یا فیزیولوژی"، "روان یا نفس"، و "روح یا آ ت" متمرکز است. - -
به بیان دیگر، با تأمین هر یک از این نیازها )به عنوان سرسلسله نیازهای ساحت مورد نظر از
حیات( زمینه تأمین سایر نیازها نیز فراهم خواهد شد. وقتی "رزق" )به معنای عامّ آن( تأمین شود
میتوان گفت که امکان مرتفع شدن و ی همه نیازهای فیزیولوژیک و جسمی انسان فراهم شده
است؛ و زمینه پاسخگویی به آنها تأمین شده است. زمانی که امنیت انسان تأمین باشد، میتوان
امیدوار بود که در سایه امنیت، انسان بتواند به همه نیازهای قلمرو روان خویش و آنچه که انسانیت
او اقتضا میکند، دست یابد. و بالا ه، با نپرستیدن بت و ایمان به خداوند واحد و روز قیامت،
الال گگو،و ،م بمابنان ی، ی ،ا ا ررکاکان، ن ، صصفافات ت و وا ا صصوول ل ششههر را
ا سسلام لامیی آنگاه میتوان از تأمین همه نیازهای معنوی و او به نحو احسن نیز رأی داد. خلاصه این که
هر یک از سه دعای حضرت ابراهیم)ع( برای مکّه مکرّمه و اهل آن، سرسلسله نیازهای یک ساحت
حیات هستند، که تأمین آنها زمینهساز پاسخگویی به همه نیازهای انسان و سعادت و کمال انسان
خواهد بود.
به این ترتیب، نه از نظر شکلی، که از نظر امکاناتی که یک شهر باید در اختیار اهلش قرار دهد
و از نظر شرایطی که باید برای آنها فراهم کند، مکّه مکرّمه، و به ویژه دعاهای حضرت ابراهیم)ع( در
مورد آن، بهترین الگوی شهر ی و محیطی برای زیست انسان است؛ که طبیعتاً این ویژگیها که
در جهت پاسخگویی به همه نیازهای انسان هستند، بر کالبد شهر، بر قوانین و مقرّرات حاکم بر
شهر، بر رفتار اهل شهر، بر ارتباطات مردمان با یکدیگر و در یک کلام بر ارکان شهر که متعاقباً -
توضیح داده خواهد شد تأثیر بنیادین خواهد داشت. -
مبانی شهر ی
مبانی به آن دسته از موضوعات یا اصول بنیادینی اطلاق میشود که در همه موضوعات مربوط
به یک جهانبینی صادق و جاری و ساری و مشهود باشند. این موضوع اصلی اساسی است که
مبانی هر تفکّر و جهانبینی، اصولی هستند که نهتنها در حوزه شه، که در همه امور مربوط به آن
تفکّر و جهانبینی حضور دارند و راهنما و آرمان و هدف هستند. این اصول، نهتنها راهنمای شه
و عمل هستند، که فراتر از آن، و نهایتاً نیز، در همه آثاری که از آنها سرچشمه گرفته و سیراب
شدهاند، باید نمود و جلوه داشته باشند؛ و انسان را به همان اصول برسانند. با توجّه به اینکه فضای
مطالعه حاضر، جهانبینی توحیدی دین است، مبانی مورد نظر، اصولی هستند که هر - -
موضوعی در ، باید از آنها متأثّر بوده و نهایتاً نیز با بهرهگیری از آنها، پیروان را به همان
اصول برساند. به این ترتیب، و با توجّه به مباحث مطرح در تعالیم ی، اصلیترین بنیاد )یا
مبانی( "توحید" است. پس از توحید میتوان به اصل "عدل" اشاره کرد که به عنوان اصلی
ترین صفت فعل الهی، هم مسلمانان به رعایت آن امر شدهاند، و هم اینکه مطابق سخن رسول خدا
بنابراین، ضمن اذعان به ». بِالعَدل قامَتِ السَّماواتِ وَ الاَرض « : )ص(، عالم هستی بر آن قرار دارد
تعدّد اصول ی، در این مجال، به دو اصل بنیادین که جهتدهنده و معرّف جهانبینی توحیدی
هستند و سایر اصول نیز به آنها برمیگردند، اشاره میشود: دو اصل "توحید" و "عدل".
o توحید: پیجویی نقش تفکّر و جهانبینی توحیدی در شکلگیری مجتمعهای
مسلمانان، موضوعی در خور توجّه است که دستی به چگونگی تأثیر آن در اقالیم و
زمانهای متفاوت میتواند راهگشای شناسایی ویژگیهای ی مجتمعهای مسلمانان اعمّ -
از شهر، روستا و عمارات مختلف باشد. به عبارت دیگر، از آنجایی که اساس تفکّر و -
جهانبینی "توحید" است، شناسایی بارزههای روشهای ملاک عمل مسلمانان، اصول
حاکم بر آن و ویژگیهای آثار آنان )که شهر و محیط زندگی نیز جزئی از آن است( بدون
ملحوظ داشتن تأثیر این اصل ممکن نیست. به همین جهت اهتمام در شناخت چگونگی تأثیر جهانبینی توحیدی در مقاطع زمانی و مکانی مختلف و بر آثار گوناگون مسلمانان امری
ضروری و حیاتبخش و لازمالرّعایه است.
اصل توحید، به عنوان اساس تفکّر و اعتقاد مسلمانان و صفت ممیزه و سایر
مکاتب، همواره الهامبخش همه فعّالیتهای فکری و عملی مسلمانانِ معتقد و مؤمن در طول
تاریخ بوده است. بیهوده نیست که اکثریت قریب به اتّفاق محقّقینی که در مورد مقولات
و قلمروهای مختلف تمدّن مسلمانان و از جمله هنر و معماری و شهر و تمدّن آنها به مطالعه
پرداخته و در پی یافتن مبانی نظری و فلسفی فعّالیتهای آنان بودهاند، بنیاد و اساس
ویژگیهای مورد نظر را در اصول اعتقادی و به ویژه در اصل توحید یافتهاند
)طباطبایی،بیتا، ج 3؛ نصر 1712 ب؛ داوری اردکانی 1734 ؛ بورکهارت 1732 آ؛ نقیزاده
1744 و yusuf ali 1934 .)
با عنایت به آنچه گذشت، تحت سایه توحید و وحدانیت الهی میتوان تحت یک
سلسلهمراتب متقن، از وحدتهایی سخن گفت که به انحای مختلف در عالم وجود جلوهگر
هستند، و باید توسّط انسان نیز مورد توجّه و ملاک عمل قرار گیرند. بهعبارتی، میتوان سخن
از بسیاری "وحدت"ها گفت که تجلّی وحدانیت خالق هستند، و بدون اینکه شباهتی به
احدیت او داشته باشند متذکّر به مفهوم "احد" میباشند. در واقع، وحدتهایی همچون
وحدت هستی، وحدت طبیعت، 1 وحدت جامعه )آلعمران 107 و مائده 2(، وحدت آثار
انسانی، وحدت آثار انسانی با محیط و وحدت ساحتهای حیات، جملگی وحدتی در کثرت
را به نمایش میگذارند. این در حالی است که وحدانیت )و به عبارت بهتر: احدیت( الهی
تکثّرناپذیر است. لذاست که شهر ی در یک سلسلهمراتب منطقی بایستی تجلّیگاه
وحدتهایی باشد که اوّلاً تعالیم ی به آنها توصیه نموده است و ثانیاً بتوانند جامعه را به
"وحدت اصلی" رهنمون گردند.
o عدل: اصل دیگری که به عنوان رکن تفکّر و تعالیم ی مطرح است و باید به عنوان
مبنا و پایه همه اعمال مسلمین عمل نموده و همه آثار آنها بر تجلّی آن متمرکز باشد، اصل
عدل است. به همین دلیل، اصل "عدل" را در کنار اصل "توحید" و بعد از آن، به عنوان یکی
از مبانی شهر ی معرّفی میکنیم. جملگی آراء و نظرات جوامع و فرهنگهای مختلف در
مورد عدل و دادگستری منوط و منبعث از جهانبینی آنها میباشد و لذاست که تفاوتهای
ماهوی در معنا و مفهوم عد نزد ملل مختلف وجود دارد. عدل در لغت به معنای مقابل
ستم، امری بین افراط و تفریط، مرد صالح، حق، راست، توازن، استقامت، میانهروی، قصد و
میزان آمده است. با عنایت به مشتقّات آن در زبان عربی که در فارسی هم متداول هستند
همچون تعادل، تعدیل، متعادل، معادل و امثالهم اهمّیت آن در جملگی مقولات مربوط به عالم
وجود و فعّالیتهای انسان روشن میشود.
به تبع انبیاء و مردان الهی، مصلحین و حکما نیز به عد توجّهی ویژه مبذول داشتهاند،
برای مثال ارسطو معتقد است که "عد و دادگری به یک اعتبار و به معنی اعم، شامل کلِّ
21 (. افلاطون عد اجتماعی را این چنین تعریف کرده است: ، فضائل است" )فروغی 1713
عد آن است که ی آنچه حقّ او است به دست آورد و کاری را در پیش گیرد که «
االلگگوو،، ممببااننیی،، ااررککاانن،، صصففااتت وو ااصصوولل ششههرر اا
سسلالاممیی


کلمات کلیدی مرتبط:
چکیده : ,برای هر اثر و از جمله هر شهری به ویژه که به صفتی، مثلاً ی، متصّف باشد عدّهای - - ,ویژگی، قابل احصا است که اصلیترین این ویژگیها برای شهر ی که عامل تمایز آن با سایر , ا خواهند بود، عبارتند از: الگو، مبانی، ارکان، صفات و اصول. ,هر پدیدهای در عالم به ویژه که توسّط انسان ساخته شود ب,
مقالات مرتبط در این دسته
بررسی گنبد در معماری ی

عنوان وبلاگ : معماری
منبع :
برچسب ها : پاو وینت بررسی الگو، مبانی، ارکان، صفات و اصول شهر ی - ی ,انسان , ,نیازهای ,جهانبینی ,اصول ,جهانبینی توحیدی ,نیازهای انسان ,حضرت ابراهیم ,توحیدی ,تعالیم ی ,جهانبینی توحیدی اسلا
پاو وینت بررسی الگو، مبانی، ارکان، صفات و اصول شهر ی ی ,انسان , ,نیازهای ,جهانبینی ,اصول ,جهانبینی توحیدی ,نیازهای انسان ,حضرت ابراهیم ,توحیدی ,تعالیم ی ,جهانبینی توحیدی اسلا
پاو وینت بررسی معماری سامانیان
پاو وینت بررسی معماری سامانیان


تاریخ ایجاد 13/11/2015 12:00:00 ق.ظ    تعدادبرگ: 32 اسلاید   قیمت: 7500 تومان   حجم فایل: 3244 kb  تعدادمشاهده  59


بخشی از مطلب
سامانیان نخستین فرمانروایان ایرانی پس از بودند که در سال های 204 تا 395 ه.ق. در اسان و فرارود (ماوراالنهر) پادشاهی می د. آنها خود را از بازماندگان ساسانیان می دانستند. تنها ساختمان بجامانده از این روزگار ، آرامگاه اسماعیل سامانی در بخارا است که شیوه ای « اسانی - رازی» دارد. این ساختمان را باید موزه آجرکاری دانست.
 بخارا از ای مهم اسان بزرگ در دوره ی است. در این شهر بناهای باشکوهی بنا گردیده که هر یک از نظر معماری و تزیینات از اهمیت خاصی برخوردارند. در دوره سامانی بخارا مورد توجه حکمرانان این سلسله قرار گرفت و رو به آبادانی گذاشت و مرکز هنرمندان و شاعران شد در حدود سال 300 هجری بنای کوشک و زیبایی که یاداور معماری عهد ساسانی است در این شهر بنا شد. این بنا در مرکز شهر قرار دارد و آرامگاه اسماعیل یکی از معروف­ترین شاهان سلسله سامانی است. بنای مزبور به شکل مربع بوده اندازه هر ضلع آن ده متر است. مقبره دارای گنبد نیم­کره­ای است که در چهار گوشه آن چهار گنبد کوچک بنا کرده­اند. گنبد بر فراز اتاق چهارگوش با کمک سه کنج احداث شده که قابل مقایسه با شیوه گنبد سازی در معماری پارتی ساسانی است. مقبره اسماعیل سامانی گرچه بنای بسیار کوچکی است؛ ولی سادگی و موزون بودن اجزای آن و بالا ه تریین فوق­العاده در سطوح داخلی و خارجی این بنا آن را در زمره شا ارهای معماری صدر قرار داده است. کریستین ویلسن بنای مقبره شاه اسمعیل را بی­ ارتباط به معماری پیش از نمی­ داند و چنین اظهار می­ دارد.
«مقبره اسماعیل سامانی در بخارا از یک دوره فترت بنای عجیبی است و بسیاری از اشکال معماری را در مرحله ابت نشان می­ دهد که بعد در دوره سلجوقی در تمام ایران انتشار یافت. این مقبره شامل ویژگی معماری پیش از هم دارای ویژگی­ های جدید است که بعدها جزو اصول معماری ایران می­گردد».
ناحیه ماورانهر از نظر مصالح ساختمانی نیز فقیر بود و آجر در قسمت­های زیادی از آن ناحیه کمیاب و تهییه آن مشکل و پرهزینه بود. بیشتر آن­ها و حتی مساجد از مصاح گلی و چوب و خشت خام ساخته می­شدن این امر خود سبب ناپایداری بناهای آن دوره می­شد. تمام دیوار بزرگ بخارا و ربض را از خشت خام و یا گل ساخته بودند.
و تنها در مسجدها رباط­ها مناره­ ها و بسیاری از مقبره­ هایی که در آن دوره ساخته می ­شد، آجر به کار می­بردند؛ مثلا در دیوارها و سقف بنای مسجد جامع فرب (فربر) آجر به کار می­ بردند و چوب در آن به کار نرفته بود.
در معماری نخستین بنای اصیلی که به دست معماران ایرانی در اویل سده چهارم هجری ساخته شد بنای آرامگاه شاه اسماعیل سامانی در بخارا بود که سرمشق ساختن برای آرامگاه­ های باشکوه قرار گرفت در این بنا که چهارگوش ساخته شد و گنبدی بر روی آن قرار گرفت از اجر یا ی هرچه تمام­تر برای ایجاد نگاره­های گوناگون بر سطوح داخل و خارج آن و ساختن حواشی انواع قاب­ها و قاب­بندی­ها و حتی ایجاد لچک­ها یا لوزی­های نامنظم و خمیده چهارگوشه قاعده گنبد استفاده شده است.
از حدود سال 390 نوع دیگری از ساختمان ی دوشادوش مسجد و مدرسه رواج کلی یافت و آن عبارت بود از بقعه یا آرامگاه با شکوه که معمولا بنایی بود گرد یا چهاراگوش یا چند ضلعی منظم و یا چون برجی به شکل ستاره که با هرم یا م وطی مسقف می­شد.
هم چنین از نمونه مشابه آن در معماری ساسانی به کار گرفته می­ شد، در مجموع از میان بناهای به جامانده از این دوره می­توان به مسجد جامع فهرج، مسجد جامع نایین، تاریخانه دامغان، مسجد جامع یزد،­ آرامگاه قابوس در گرگان اشاره کرد.
آرامگاه قابوس یا گنبد قابوس یکی از مقابر به جای مانده از این دوره است که مردی دانشمند و حامی شعرا و نویسندگان و هنرمندان بود. این بنا در سال 397(ه.ق) و بر روی تپه­ای به ارتفاع 17 متر بنا شده و به شکل م وطی است و ارتفاع آن به 18 متر می­رسد.
 
مناره ها
مناره ­ها یک گروه از ساختمان ­های چشمگیر و قابل توجه ماورالنهر در قرن پنجم و ششم هجری بودند که در ای بخارا و اوزکند نمونه­ های بسیار جالب و چشم­گیری از آن­ها به جا مانده است. این مناره­ ها که از آجر به صورت میل ه­ای، استوانه ­ای متمایل به م وطی بودند.
به شکل برج و بسیار بلند ساخته می­ شدند و نماد عظمت بودند این آثار با هدف دینی و گفتن اذان ساخته نمی­ شدند، بلکه برج­ های دیده­بانی بودند و یا برای راهنمای مسافران و .. استفاده می ­شدند.
 
درباره آرامگاه اسماعیل سامانی
آرامگاه اسماعیل سامانی (آغاز ساخت: ۲۷۱ خورشیدی، پایان ساخت: ۳۲۲ خورشیدی) در مرکز شهر بخارا و یکی از مهم ترین بناهای باستانی آسیای میانه بشمار می رود.
تا چند دهه اخیر بیشتر این آرامگاه در زیر خاک قرار داشت، و به همین دلیل در گذشت زمان آسیب چندانی بخود ندیده است. امروزه تمام آن از زیر خاک در آورده شده است. این آرامگاه کهن ترین آرامگاه ایرانی تاریخ دار است.
در ساخت این آرامگاه از معماری شیوه رازی الگوبرداری شده است. آجرکاری آن پیچیدگی یسیار زیبایی دارد (ببینید). بنا یک چهارگوش ۱۰ در ۱۰ متر است و دارای گنبد نیم کره ای که در چهار بخش آن چهار بنای کوچک ساخته شده است. گنبد بر فراز اتاق چهار گوشی به کمک کنج استوار شده که قابل مقایسه با شیوه گنبدسازی در دوره پارتی و ساسانی است و سبک آن شباهت زیادی به آتشکده های ساسانی دارد.
نوه اسماعیل نیز در همین آرامگاه بخاک س شده است.
 


کلمات کلیدی مرتبط:
بخشی از مطلب ,سامانیان نخستین فرمانروایان ایرانی پس از بودند که در سال های 204 تا 395 ه.ق. در اسان و فرارود (ماوراالنهر) پادشاهی می د. آنها خود را از بازماندگان ساسانیان می دانستند. تنها ساختمان بجامانده از این روزگار ، آرامگاه اسماعیل سامانی در بخارا است که شیوه ای « اسانی - رازی»,
مقالات مرتبط در این دسته
پاو وینت تاریخچه کاشی در ایران
معماری ی
پاو وینت بررسی چفد
پاو وینت بررسی نقوش اسلیمی
پاو وینت بررسی معماری مساجد و ابنیه در عصر صلی الله علیه و آله و سلم
پاو وینت مسجد جلوه گاه هنر ی
پاو وینت راز گره های هندسی ی
پاو وینت بررسی تاریخچه مناره در معماری ی
پاو وینت بررسی گنبد ایرانی و جایگاه آن در معماری ی
پاو وینت بررسی مشخصات بنیادین معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی معماری مسجد جامع یزد، شا ار معماری ی با ایوان رفیع
پاو وینت بررسی معنای رویکرد به در معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی سیر تاریخی بناهای حرم حضرت معصومه(س)
پاو وینت بررسی مفهوم معماری ی
پاو وینت بررسی معماری مکروه در معماری ی
پاو وینت بررسی اصول معماری ایرانی ی
پاو وینت بررسی وم وجود آب در اماکن مقدس
پاو وینت بررسی گرافیک در معماری ی
پاو وینت مسجد مطالعات ی قطر -مسجدی با معماری نوین
پاو وینت هنر کاشیکاری ی در قم

عنوان وبلاگ : معماری
منبع :
برچسب ها : پاو وینت بررسی معماری سامانیان - معماری ,پاو وینت , ی ,بررسی ,آرامگاه ,گنبد ,پاو وینت بررسی , ی پاو وینت ,معماری ی ,اسماعیل سامانی ,مسجد جامع , ی پاو وین
پاو وینت بررسی معماری سامانیان معماری ,پاو وینت , ی ,بررسی ,آرامگاه ,گنبد ,پاو وینت بررسی , ی پاو وینت ,معماری ی ,اسماعیل سامانی ,مسجد جامع , ی پاو وین
پاو وینت بررسی وم وجود آب در اماکن مقدس
پاو وینت بررسی وم وجود آب در اماکن مقدس


تاریخ ایجاد 13/11/2015 12:00:00 ق.ظ    تعدادبرگ: 24 اسلاید   قیمت: 7000 تومان     تعدادمشاهده  20


بخشی از مطلب
آب در ادیان باستان مترادف با الهه باروری بوده است و در بسیار از معابد مورد پرستش قرار میگرفته است. ایرانیان باستان در معابد آناهیتا الهه آب و باروری را ستایش می د. در بسیاری از ادیان برای انجام مراسم آئینی و دینی آب برای شستشوی جسم به کار میرود و کالبد جسمی انسان را تمیز نگه میدارد.
« والو استقموا علی الطریقه لاسقیناهم ماء غدقا» (الجن-16)
و اینکه اگر آنها(جن و انس) در راه (ایمان) استقامت ورزند، با آب فراوان سیرابشان میکنیم.»
آب در ادیان باستان مترادف با الهه باروری بوده است و در بسیار از معابد مورد پرستش قرار میگرفته است. ایرانیان باستان در معابد آناهیتا الهه آب و باروری را ستایش می د. در بسیاری از ادیان برای انجام مراسم آئینی و دینی آب برای شستشوی جسم به کار میرود و کالبد جسمی انسان را تمیز نگه می دارد. آب همانند نور شمع در معابد و زیارتگاه های بو پیشکشی نمادین است وارتباط با نماد ماه به عنوان تجسم جنس مؤنث، قدرت احیاء کنندگی در جهان دارد. و در شرق نیز هندو ها در رودخانه گنگ خود را می شویند. در اروپا یان به هنگام ورود به کلیسا با دست زدن به آب سنگابه ها مراسم آئینی انجام می دهند و برای خوشامد گویی یک نوزاد به آئین ی او را غسل می دهند.
اما تقدس آب برای مسلمانان، صورت ویژه ای داشته ودر آیات بسیاری از کتاب آسمانی از این آفریده الهی یاد شده ، و از سوی دیگر مسلمانان برای انجام عبادت وضو می گیرند و غسل بخشی از آداب دینی محسوب می شود.
در این مجال با توجه به اهمیت این عنصر آفرینش در ادیان وآئین های مختلف به ویژه دین ،از چهار منظر به مبحث آب در اماکن مقدس خواهیم پرداخت، ودر این رابطه از طراحی معماری مرتبط با این پدیده در شکل گیری وساخت این دست بناها سخن خواهیم گفت.
 
1_ آنجا که سرچشمه آب، تبدیل به مقدس ترین مکان روی زمین می شود: کعبه
 
داستان ابراهیم وهاجر وآن سر که در کوه مروه به چشم هاجر می آمد وپس از هفت بار مبدل به چشمه ای جوشان شد، را همگی بارها وبارها شنیده ایم. پیدایش این چشمه که از آن روز تا به حال به نام چشمه «زمزم» نامیده شده است، باعث شد که پرندگان بر فراز آن به پرواز درآیند وبه دستور پروردگار، خانه خدا به دست حضرت ابراهیم در کنار این چشمه بنا شد.
 
 
علیرغم استفاده مداوم از آب زمزم تا به حال این چاه خشک نشده است و علی فرموده اند :«مَاءُ زَمزَمَ خَیرُ مَاءٍ عَلَی وَجهِ الأَرضِ»؛(اصول کافی_ج6_ص386) آب زمزم،بهترین آب روی زمین است. در توسعه اخیر سالن‏های جداگانه‏ای برای ن و مردان، در طبقه زیرزمین مطاف، در کنار چاه ساخته شده و زائران از شیرهای آبی که در آنجا نصب شده و نیز از ظرف‏های ویژه‏ای که در نقاط مختلف مسجد الحرام از آب زمزم پر می‏شود استفاده می‏کنند. در تصویر 1 برشی از این چاه به نمایش در آمده، که موقعیت قرار گیری آن رانسبت به خانه خدا نمایش می دهد.
 
2_ آب، وضوخانه ها وپادیاوها، مقدمه ای بر عبادت
 
توجه به پاکیزگی پیش از همه جا در معماری ایران به چشم می خورد چنان که بیشتر پرستشگاه ها یا بر لب چشمه آب بر پا شده یا در پیش آن جائی برای شستشو ساخته اند. در فارسی کهن و میانه طهارت و شست و شو را پادیاو و پادیاوی یا پادیاب و نیز طشت آب را که با آن شست و شو می د پادیاب دان می گفتند و همچنین جایگاههائی را که برای شست و شوی ساخته اند پادیاو نامیده می شده.(پیرنیا 1376) در صومعه های قرون وسطی ، حوض سنگی بزرگی که آب داخل آن ، از طریق چند روزنهٔ کوچک واقع در دور تا دور لبهٔ حوض ، به بیرون جاری بود تا وضوسازی یا شستشو ، قبل از برگزاری مراسم مذهبی یا صرف غذا ، راحت تر انجام شود. در دین مبین نیز تاکید زیادی مبنی بر تطهیر پیش از عبادت شده و دستور به وضو گرفتن پیش از های روزانه شده است و به همین دلیل دربناهای مذهبی، اماکن مقدسه ومساجد ما نیز وجود فضاهایی تحت عنوان وضوخانه یا پادیاو ضروری می باشد.
که صفـــــــــائی ندهد آب تراب آلوده پاک و صافی شو و آنگه ب ابات در آی
با مطالعه معماری مساجد در سطح دنیا، با نمونه های جالبی از وضوخانه مواجه می شویم. مثلا در یمن حوض بزرگی را برای وضو گرفتن فراهم می کنند، که به آن سبیل گفته می شود. طرح پلکانی این حوض ها، در نوسانات آب وعمق های متفاوت، سطح های مختلفی را برای نشستن پدید می آورد. در مسجد ابن طولون مصر نیز، توجه معطوف به وضوخانه است، به طوری که وضوخانه با حجم سنگینش در وسط صحن مسجد قرار گرفته است.(رفیع فر 1380)
با توجه به آن چه گفته شد ضروری می نماید که معماری چنین فضاهایی نیز در شان یک مکان مقدسه باشد وفضای مطلوبی را برای زیارت کننده ایجادو زمینه مناسبی را جهت انجام عبادت ویا زیارت قبور مطهره فراهم آورد.
 
3-سقاخانه ها
 
احداث سقاخانه ها جهت رفع تشنگی از زائران اماکن متبرکه، از برنامه هایی است در طی سال ها مورد توجه بوده است. گاه قدمت این سقاخانه ها به عمر مسجد یا زیارتگاه باز می گردد مانند مسجد جامع اصفهان و گاه بر حسب ضرورت بعدها در کنار حرم مطهر یا در صحن مسجد ساخته شده است ودر بعضی از موارد نیز خود سقاخانه شهرت زیادی پیدا کرده و تعداد کثیری از زائران را به دور خود جمع کرده و آنان را سیراب نموده است، مانند سقاخانه اسماعیل طلائی در مجاورت حرم رضا (ع). وجود این سقاخانه ها علاوه بر رفع تشنگی از زائران می تواند در دلنشینی فضا نیز موثر واقع شده وگاه به دلایل خاص خود تقدس ویژه ای بیابد، مانند احداث سقاخانه حضرت ابوالفضل (ع) در حرم (ره) که دارای قطعه ای از ضریح حضرت ابوالفضل العباس (ع) است و با آب های زمزم، سرداب حضرت ابوالفضل العباس (ع) و شط فرات پذیرای زائران می باشد.(شبستان-1385)
 
4- حوض های آب در صحن مساجد وحرم ها
 
حضور حوض های آب در صحن مساجد از چند جهت حائز اهمیت است: نخست مساله تلطیف هواست که با فواره هایی که در داخل یا کناره های آن قرار دارد این مساله تشدید می شود. دوم، وجود شیرهای آب در کنار این حوض هاست که برای شستشوی دستان وگاه وضو گرفتن به کار می رود. و سوم حضور آب ومساله انعکاس است که در وصف آن سخن های بسیاری گفته شده، منجمله این که تصویری از آسمان را در خود دارد، که این مورد سوم در بسیاری از موارد دستمایه کار معماران قرار گرفته وهنرمندانه از این مساله استفاده کرده اند.
دارد از حوض مصفا در کنار آیینه ها
تا نگرد غافل از نظاره خود یک زمان
(صائب تبریزی
 
 
حرف آ اینکه
 
در این مرور مختصر به نقش واهمیت آب در اماکن مقدس پی بردیم ودیدیم که آب به صور گوناگون ودر نقش های متفاوت در این ابنیه حضور می یابد. جانمایی مساجد واماکنی از این دست یا در محل ظهور ونزول آب می باشد ویا از حضور آب در چنین فضاهایی استفاده می شود. در حقیقت در چنین اماکنی آب دستمایه کار معمار قرار می گیرد، تا با پردازشی هوشمندانه، ضمن تسهیل استفاده عملکردی، به معنا پرداخته وتقدس فضایی را نمود بیش تری بخشد.
عمر روان چو آب وتو معمار قصر خاک چون آب چشمه هست، چرا در تیممی؟
( خسرو دهلوی)


کلمات کلیدی مرتبط:
بخشی از مطلب ,آب در ادیان باستان مترادف با الهه باروری بوده است و در بسیار از معابد مورد پرستش قرار میگرفته است. ایرانیان باستان در معابد آناهیتا الهه آب و باروری را ستایش می د. در بسیاری از ادیان برای انجام مراسم آئینی و دینی آب برای شستشوی جسم به کار میرود و کالبد جسمی انسان را تمیز نگه میدارد.,
مقالات مرتبط در این دسته
پاو وینت تاریخچه کاشی در ایران
معماری ی
پاو وینت بررسی چفد
پاو وینت بررسی نقوش اسلیمی
پاو وینت بررسی معماری مساجد و ابنیه در عصر صلی الله علیه و آله و سلم
پاو وینت مسجد جلوه گاه هنر ی
پاو وینت راز گره های هندسی ی
پاو وینت بررسی تاریخچه مناره در معماری ی
پاو وینت بررسی گنبد ایرانی و جایگاه آن در معماری ی
پاو وینت بررسی مشخصات بنیادین معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی معماری مسجد جامع یزد، شا ار معماری ی با ایوان رفیع
پاو وینت بررسی معنای رویکرد به در معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی سیر تاریخی بناهای حرم حضرت معصومه(س)
پاو وینت بررسی مفهوم معماری ی
پاو وینت بررسی معماری مکروه در معماری ی
پاو وینت بررسی اصول معماری ایرانی ی
پاو وینت بررسی معماری سامانیان
پاو وینت بررسی گرافیک در معماری ی
پاو وینت مسجد مطالعات ی قطر -مسجدی با معماری نوین
پاو وینت هنر کاشیکاری ی در قم

عنوان وبلاگ : معماری
منبع :
برچسب ها : پاو وینت بررسی وم وجود آب در اماکن مقدس - پاو وینت ,معماری ,بررسی , ی ,مسجد ,معابد ,پاو وینت بررسی , ی پاو وینت ,معماری ی ,بررسی معماری ,برای انجام , ی پاو وینت بر
پاو وینت بررسی وم وجود آب در اماکن مقدس پاو وینت ,معماری ,بررسی , ی ,مسجد ,معابد ,پاو وینت بررسی , ی پاو وینت ,معماری ی ,بررسی معماری ,برای انجام , ی پاو وینت بر
پاو وینت بررسی اصول معماری ایرانی ی
پاو وینت بررسی اصول معماری ایرانی ی


تاریخ ایجاد 13/11/2015 12:00:00 ق.ظ    تعدادبرگ: 35 اسلاید   قیمت: 7500 تومان     تعدادمشاهده  11


بخشی از مطلب
از چهار مکتب معروف هنر ی، مکتب ایرانی از همه وسیعتر است. آن سه مکتب دیگر که خیلی هم بارور است، یکی «مکتب مصر» است که مرکزش مصر است و بر مبنای معماری قدیم مصر استوار است. درباره این مکتب بسیار زیاد صحبت شده، چه به وسیله مصریها و چه به وسیله خارجی ها که در این زمینه خیلی کار کرده اند. یکی دیگر «مکتب شام» است که از قسمت غربی ترکیه، یعنی از نزدیک ما شروع می شود و شام قدیم، ، اردن و لبنان و فلسطین را در بر می گیرد و تا حجاز پیش می رود و در آنجا به معماری مکتب مصر بر می خورد. سومی «مکتب مغرب» است که ریشه ایرانی دارد، هم از لحاظ تاریخی و هم از نظر انی که این هنر را به مغرب منتقل کرده اند. این مکتب تمام مغرب عربی قدیم (یعنی مراکش و تونس و لیبی و الجزایر) را در بر می گیرد و دو شعبه می شود که یک شعبه اش، شعبه اندلس است که مکتب بسیار وسیعی است و بسیار هم روی آن کار شده است. این مکتب نفوذش را به طرف شرق خیلی پیش نیاورده و همانجا رو به غرب منتشر شده است. پربارتر از همه، «مکتب ایران» است؛ نه اینکه عقیده بنده باشد، کتبی که راجع به هنر ی در هر رشته ای نوشته می شود، می بیند دو، سه ع از و مصر - با همه پرباری اش - هست و مابقی جملگی تعلق به ایران، هندوستان و یا بین النهرین دارد.
این مکتب اولاً وسعتش از لحاظ جغرافیایی بسیار زیاد است. از بین النهرین شروع می شود، از ایران فعلی عبور می کند، تمام ایران قدیم و اسان بزرگ را در بر می گیرد، از آمودریا و کوههای قفقاز بگیرید تا جنوب در مسقط، اثر می گذارد. از این طرف هم که می دانید افغانستان و پا تان و هندوستان را تا اندونزی فرا چنگ می آورد و طوری است که مثلاً اگر شما کتاب «تاریخ هنر هند» را مطالعه می کنید، دفعتاً از معماری هند که به معماری ایران می رود، اصلاً دنیای آن معماری تغییر می کند و تاثیر معماری ایران ظاهر می شود و البته منکر این نمی توان شد که آثار محلی بر آنها تاثیر گذاشته؛ چنان که در ای مختلف ما اثر گذاشته است. مانند شیوه معماری یزد و کاشان و نائین که خودش جزو یزد است، با هم تفاوتهای اندکی دارند؛ ولی به طور کلی از لحاظ اصول یکی هستند.
درباره این مکتب مهم است که به خودم اجازه می دهم پیغام گذشته آن را تا آنجا که دریافته ام، بدون کم و کاست تحویل بدهم. اینها را باید دانشمندان جوان ما تبلیغ کنند. هنر ما اصولی دارد که اگر هنرمند از آن منحرف نشود و در راه نادرست نیفتد (به خصوص با این سلیقه هایی که به ما تحمیل شده است) هر خطی که بکشد و هرچه بسازد، ی است. واقعاً باید ببینیم خودمان چه داریم و اگر منطقی نیست، آن را با دلیل رد کنیم و اگر منطقی است، دنباله اش را بگیریم. این گونه که باشد هیچ گاه این پیوند گسستنی نیست و همیشه ادامه دارد.
به هر حال آن اصول را اگر بخواهیم بررسی کنیم، می بینیم در این چهار شیوه معروف معماری ایران بعد از که اسانی، آذری، رازی و اصفهان است، تمام این اصول سر جایش باقی است و هیچ گونه تغییری نکرده است، الان هم نباید تغییر پیدا کند. اینها را که آدم در نظر بگیرد، می تواند دنباله آن را بگیرد و این رشته شده و گسسته از هم را دوباره به یکدیگر گره بزند. البته این پارگی و ستردگی فقط در هنر معماری نیست، در نقاشی و شعر و ادبیات هم هست. باید از صد و بیست سال پیش شده این دو را با یکدیگر گره زد و دنباله اش را گرفت؛ منتها اگر راه نادرست پیموده شود، نتیجه ع می دهد، مثلاً اگر ما بخواهیم جایی را نوسازی کنیم و از معماری ی استفاده کنیم، فکر می کنند که معماری ی حتماً باید گنبد و مناره داشته باشد و در گنبدش هم از کاشی استفاده شده باشد و پنجره هایش هم قوس وار باشد و گوشه هایش هم کج و هشت ضلعی باشد! این حرفها اصلاً مطرح نیست.
 
اصول هنر ایرانی
 
هنر ایران بعد از اعم از معماری، نقاشی و صنایع دستی، چند اصل مهم دارد که اگر اینها رعایت شود، آنگاه می توان از هنر ی دم زد.
1- قبل از همه مردم داری است، وقتی یک معمار قدیمی را می برید در یک اتاق قدیمی که متناسب نیست و از او می پرسید که: «این اتاق چه عیبی دارد؟» می گوید: «مردم دار نیست»، یعنی مقیاس انسانی ندارد. این خیلی مهم است. شما اگر مثلاً سه دری خانه های یزد یا کاشان را بنگرید که جای خواب زن و شوهر با بچه هایشان است، می بینید آن خانواده آنجا خو ده اند و اسبابهایی را که کمتر با آن سرو کار داشته اند، در طاقچه بلند گذاشته اند و بعداً دور آن را خط کشیده اند و به همان اندازه ساخته اند. از لحاظ مساحت هم درست از آنجایی که لازم نبوده، از همان جا خط کشیده اند و به همان جا محدودش کرده اند. از لحاظ ارتفاع درست آن چیزی است که باید داشته باشند، نه یک ذره زیاد نه یک ذره کم و گاهی اوقات این دقت به سانتیمتر می رسد. فرض بفرمایید مقیاس اتاق خواب چیزی است در حدود 4/20 در 3/70 که الان هم در هتلها می بینیم اتاق خوابها به همین اندازه است؛ یعنی به همین نتیجه رسیده اند. از لحاظ ارتفاع هم درست همان ارتفاعی است که نزدیک 2/80 است؛ همان ارتفاعی است که الان معماری مدرن هم در همه جا پذیرفته است. معمار، اینها (یعنی افراد مورد نظر) را کنار یکدیگر گذاشته و دورش را به اندازه لازم خط کشیده؛ این طور شده که این خانه در خور آدمی شده است.
هیچ وقت یک معمار ایرانی نیامده یک سالن سینما بسازد و اسمش را اتاق خواب بگذارد. درست آن چیزی را ساخته که به اندازه و به قاعده بوده است. وقتی وارد راهرو می شوید، یک در دارد که روبرویش در «پستو» است و مثلاً جایی که دیوار کلفت بوده، « ابچه» درآورده است و جایی که دیوار کلفت نبوده «طاقچه» درآورده است. آنجا از لحاظ «نیارش» و «استاتیک» بنا که خیلی به آن اهمیت می دادند، اندازه اش مشخص و بر اساس منطق است نه هوس، تا ی بتواند آن را تغییر بدهد؛ ولی در همان «پنج دری» که می رویم، جایش تغییر می کند یا در اتاق «ارسی» اندازه اش تغییر می کند. اینها همه همین طور است که گویی واقعاً معمار آدمها را در داخل اتاق گذارده و دورش را خط کشیده است. در مدرسه و مسجد هم بدین گونه است؛ مثلاً «مدرسه خان شیراز» را در نظر بگیرید. البته آن خدا بیامرز بزرگ حسین شعاع ، شیفته و دیوانه اهل بیت بود. هیچ اصراری نبود که اعداد مقدس را در معماری بگنجاند. نه ی او را مجبور کرده و نه داعیه چنین کاری داشته است؛ ولی خود به خود این مشقت را تحمل کرده تا به آن عشقش برسد و چند عدد مقدس را در معماری اش بگنجاند. اینجا 92 حجره دارد که عددش اسم مقدس پیغمبر (ص) است. 12 راهرو دارد، تناسب خود اینها با یکدیگر را ببینید! راهرو جایی است که آدمی را به قسمتهای مختلف هدایت می کند، با 2 رواق در طبقه دومش که می شود 14 تا. تعداد مَدَرس هایش 5 و یک مسجد دارد. اینها را که با هم جمع می کنید، می شود 110 تا با 4 اتاق خادم و موذن 114 می شود. تمام اعداد مقدس ی را در این مدرسه آورده است. 114، تعداد سوره های قرآن کریم است. او هیچ اجباری نداشته که چنین کند؛ ولی عاشق و شیفته بود. از اینها که بگذریم، در این مدرسه فقط فضا برای درس خواندن است. یک محوطه باغ مانند، مثل بهشت در وسط و دورش را حجره قرار داده است. طلبه ای که از حجره اش بیرون می آید تا به سراغ همدرسش برود و با او بحث کند، رد آن صفه و ایوانچه جلو وارد می شود. حجره درست به اندازه نیاز آدم است، یک طرفش رختکن است و طرف دیگرش جای بخاری است، بعد پستو است. معمار از ارتفاع استفاده می کند و پستوی دو طبقه می سازد. طبقه پایینش انبار و آشپزخانه است و با چند تا پله بالا می رود تا به جای خ که پنجره هایش رو به باغ باز می شود - و جای بسیار خوبی برای درس خواندن و مطالعه و تفکر است - می رسد این را می گویند «مردم داری».
این مدرسه از طبقه بالایش به جای راهرو و رواق که در پشت انداخته، به طرف باغ و حجره ها بزرگتر شده و متعلق به انی است که تحصیلات ابت را طی کرده اند؛ یا مثلاً درس «خارج » می خوانند، آن ایوان که رو به حیاط است، از طرف حیاط به آن دسترس نیست و جایی است که اگر بخواهند چیزهایی آنجا بگذارند، می توانند و حکم پستو را پیدا حالا بیاییم و این مدرسه را برداریم و ع ش کنیم و درست مثل هتل، یک راهرو بیندازیم در وسط، اتاقهایی هم در این سو و آن سویش بسازیم و تو و هم در آنجا قرار بدهیم و کاری کنیم که آدمی از فرط تنبلی هیچ گاه از اتاق خارج نشود، در حالی که حتی در مدارس جدید هم که در اروپا و ساخته شده، متخصصان تعلیم و تربیت به این نتیجه رسیده اند که تو و را باید از اتاق جدا کرد تا شاگرد از اتاقش خارج شود و به هوای آزاد بیاید و این عیناً همان طور است. مدرسه خان شیراز شش راه دارد که به تو و دستشویی و رختشویی که در زیرزمین بوده، منتهی می شود.
حالا بیاییم این ساختمان را به هتل تبدیل کنیم، طلبه ها چه زمانی همدیگر را می بینند؟ درست مثل خانه من است که در آپارتمان بغل دستی ام همسایه ام را نمی شناسم و هرگز او را ندیده ام. او به پارکینگ می آید و سوار اتومبیلش می شود و می رود. من هم سرم را زیر می اندازم و می روم تا زودتر به خیابان برسم. اصلاً کاری به همسایه بغلی ندارم. بنده معتقدم اگر الان هم بخواهیم مدرسه ای بسازیم، باید به همان گونه سابق باشد. اگر این طور نباشد، دیگر ی نیست، دیگر مدرسه نیست، چیز دیگری است. این مردمداری که در تمام چیزها در نظر می گرفتند، چه در باغ سازی، چه در ساختن مسجد و مدرسه، چه در خانه و چه در هر بنایی آن را رعایت می د، اصل خیلی مهمی بوده است.
2- اصل دوم، خودبسندگی است. یکی از آقایان به من ایراد می گرفت که: «این اداها چیست و خودبسندگی چه ای است؟» گفتم: یادم است که 60 سال پیش پدر خدا بیامرزم اصرار داشت که بعضی از اشعار شعرای شیعه را حفظ کنیم، یکی از آنها این شعر معزی است که من از 60 سال پیش حفظ بوده ام:
 
مرا شفاعت این چند تن بسنده بود:
محمد و علی و فاطمه، حسین و حسن
 
گذشتگان به خود بسندگی بسیار اهمیت می دادند و اصطلاحاتی که در کنار این کلمه هست، نشان می دهد که تا چه اندازه خود را راحت کرده بودند. یک معمار اهل کاشان یا یزد هیچ گاه راضی نمی شد که سیمان از یک شهر دیگر بیاید و او شروع به کار کند. اگر واقعاً چیز لازمی بود، از آن سر دنیا می آورد، ولی اگر می توانست از اطراف خودش تهیه کند، اولیتر بود. او حتی سنگ آ را از نزدیکترین کوهی که دم دستش بود، پیدا می کرد.
خاک رس را پیدا می کرد، ولی گاهی یکی از مصالح مثل آجر را نمی توانست به کار ببرد، مثل شیراز که خاکش آجر نمی گیرد و همیشه آجر را از جاهای دیگر می آورند و تا زمان کریم خان چنین می د و الان هم آجر شیراز از اصفهان می آید. حالا جایی را در نظر بگیرید مثل «مسجد فهرج» که در سال 45 یا 46 ق ساخته شده و از قدیمی ترین مساجد دنیاست که بر جای مانده، وقتی آن را نگاه کنید، می بینید که همه چیزش را از همان محل تهیه کرده، اگر گاه نداشته که کاهگل بسازد (چه برای نماسازی و چه کاهگل معمولی برای اندود) خارشتر را دست ساز کرده و از آن کاهگل ساخته اند که از خود کاهگل هم بهتر شده است و می دانید که به این خار «ژاژ» می گویند و ژاژخایی یعنی هر چه می جوند، جویده نمی شود، و همچنین ات و حیوانات موذی روی آن اثر نمی گذارند. شما بناهای دیگر یزد و کاشان را که می بینید، کاههای توی کاهگل را خورده اند، با آنکه آنها را تعمیر کرده اند، آقای ی می گفت که: «کاههای تمام این بناهای جدید را موریانه خورده است.» در صورتی که مسجد فهرج با آن عمرش سالم مانده. در همان جا بنایی است به نام « ی فهرج» که سرو بسیار زیبایی هم دارد که متاسفانه خشک شده. در آنجا زیارتگاهی قرا دارد. یکی از انی را که در آنجا دفن کرده اند، ظاهراً وحشی قاتل حمزه سید ال ست که بعد از به اینجا می آید و کشته می شود و دیگری هم خواهرزاده حضرت المومنین(ع) است. اینجا دیده می شود که در خود بنا همه اش خشت و چینه است، نمای آن هم کاهگل است. البته با ریگ روان و ژاژ، همان که به جای کاه کار می د و گل رس. فقط می مانده که اینجا را چه کند؟ چون نمی توانسته از آن مصالح استفاده کند. ببینید که چه حسن سلیقه ای به ج داده است: در سیلهایی که در بیابان و کویر می آید و سنگریزه های کوچک رنگارنگ با خودش می آورد، او این سنگها را نشانده و از آن استفاده کرده و چقدر هم زیبا کار کرده، واقعاً یک تابلو نقاشی است! آدمی وقتی اینها را می بیند، در می یابد که اینها چگونه برای هر چیز کوچکی فکر می د و این نشات یافته از تربیت ی شان بود.
خیلی تعجب می کنیم وقتی می بینیم که قرآن صراحتاً به ما معماری را یاد می دهد، به خصوص در مورد معماری می گوید که چه کنیم: «والله جعل لکم من بیوتکم سکنا و جعل لکم من جلود الانعام بیوتا تستخفونها یوم ظعنکم و یوم اقامتکم و من اصوافها و اوبارها و اشعارها اثاثاً و متاعاً الی حین: خداوند برای شما، از خانه هاتان آرامگاهی قرار داد و از پوست چا ایانتان خانه هایی که به روز رفتن یا ماندنتان سبک بر می گیریدشان و از پشمها و کرکها و موهاشان پوششی و دست مایه ای قرار داد تا... هنگامی.» (سوره نحل، آیه 80)
این یک دستور کامل است و اگر آدمی دنبال آن را بگیرد، به همه این نتایج می رسد: «از پوست چها ایان برای شما خانه هایی فراهم کردیم که سبک باشد.» چون در عربستان همیشه لازم نبود که سقف باشد، وقتی آفتاب نبود، سقف را بر می داشتند. پوست در آن زمان، سراجی نمی شد و معمولاً ارزان قیمت هم بود، اینها را برای سقف به کار می بردند و در ضمن سبک هم بود و سفر هم که می رفتند، چادرهایشان را با همین ها می ساختند و از پشم و کرک و مویش، از همه اینها می توانید رخت و کالا تهیه کنید و هیچ چیزش را دور نیندازید. را همان طور که تا زنده است از همه چیزش استفاده می کنید، وقتی هم که کشته می شود، حتی شاخش را هم دور نیندازید و از آن دسته چاقو بسازید.
این خود بسندگی در کنارش یکی دو اصطلاح هست که خیلی مرا گرفته و اینکه رویش تکیه می کنم، برای این است که خیلی با منطق است: یک اصطلاح «بوم آورد» است، بوم آورد مثل «مادر آورد»، یعنی چیزی که از خود این سرزمین حاصل می شود. خود این درس است. یکی دیگر اصطلاح «ایدر» است، یعنی متعلق به همین جا باشد. ی که می خواست خانه بسازد، تا آنجایی که گل رس داشت، خاکش را بر می داشت، همین را بر می داشت و خشت می زد. اگر گچ و آ می خواستند، از نزدیکترین محل ممکن تهیه می د، نمای ساختمان از کاهگل «ارزه» یعنی ریگ روان بود. این را چون به کاهگل می زدند، به آن کاهگل «ارزه» می گفتند که مخصوص نما بود. خاک کاه را می شستند و رس رنگی را هم از معدن است اج می د. رس رنگی در بعضی جاها تنوعش بسیار زیاد است؛ مثل انه که سه یا چهار رنگ است: ارغوانی، زرد، قهوه ای و حنایی. یا در قان که هزار رنگ دارد؛ ولی جاهایی مثل یزد و کاشان و اصفهان، جاهای مخصوصی با خاکهای بسیار خوشرنگ داشته که با آن کاهگل، نما را می ساختند. آن هم نمایی که تشعشع فوق العاده آفتاب را می گرفته و دم گیری هایی با گچ داشته است که به آن کاه گل دم گیری می گویند که زیباترین نماهاست. این را نه فکر کنید فقط در یزد و کاشان که باران نمی آید استفاده می د، در ماسوله هم عیناً همین کار را می د؛ منتها 8 سال یک مرتبه، 6 سال یک مرتبه. همین طور در مازندران؛ منتها به جای کاه، شلتوک برنج به کار می بردند که قشنگتر هم هست. در سواد کوه هم چنین است.
الان ما باید تا حد امکان صرفه جویی کنیم. این همه سیمان را از کجا باید بیاوریم؟ جای اینها را «چارو» می گرفته؛ یکی چارو که همان «ساروج» است، یکی «نم بند» است که از انواع و اقسام ساروج است که با خا تر و ماسه و آ می ساختند. یکی هم «چاروی گچی» است که برای ملاط آجر و سنگ به کار می بردند. الان دیوار را با آجر می سازند و ملاطش ماسه سیمان است. آجر بعد از مدتی از بین می رود، به خصوص آجرهای فعلی، ماسه سیمانی در لای آجر می ماند که ترک می خورد، یا مثلاً به جای آن دو ملاطی که پیشتر با ماسه آ می ریختند، یا آ «وش» کرده می ساختند که قرنها می ماند. در قصر شیرین آن جویی که به عراق می رفته، هنوز «دوال» اش نش ته، درست مثل فولاد، در صورتی که شما هر سال دور باغچه را با ماسه سیمان دوال می ریزید، زمستان بالا می آید و از نو باید سیمان به این گرانی را بردارید و کار ید؛ منتها این را باید بر اساس اصول ساخت. همه چیزش در همه جای ایران پیدا می شود: گل رس خالص دارد، شکر سنگ در همه جای ایران پیدا می شود که به آن «سنگ مها» هم می گویند، در بعضی جاهای ایران به صورت خمیر است. بعضی جاها به صورت گرد است؛ مثلاً در سلطانیه به صورت گرد است، خاکه است. در اصطهبانات به صورت خمیر است. وقتی آن را اندود کنیم، مثل سنگ تراورتن می شود، سیلیس خالص است. در اطراف قزوین و به خصوص در گردنه ی آوج به صورت رگه سفید موجود است. در کرج دیده اید کف رودخانه مثل اینکه ظرف چینی ش ته باشد، معدنش هم در نزدیک گچسر است. پیشتر شیره سوخته انگور یا شیره سوخته ما یا سوخته نیشکر هم به آن می زدند و این بسته به محل بود؛ یعنی هر جایی که از آن بیشتر می یافتند. امروزه این مشکل وجود دارد که شیره انگور آن همه نیست تا بگذارند بسوزد و ثانیاً اگر باشد، آن را می خورند. گفتند: «با سکنجبین می توان وضو گرفت؟» ظریفی گفت: «اول بخور تا بعد من فکر وضویش را هم م!»
حالا اگر این نمی شود، در عوض چیزی ارزانتر و راحت تر در بازار هست. مانند «قیر چارو» که خیلی ارزان است. ما در قزوین این کار را کردیم. اگر به چهلستون قزوین بروید، مشاهده می کنید که ستونی کنار در وسطی هست که ما آن را تعمیر کردیم. این را با شیره انگور سوخته ساخته ایم و خیلی هم خوب شد؛ ولی چون دیدیم گران تمام می شود، همین قیر چارو را به جای شیره انگور سوخته زدیم. شما چاقو بردارید و رویش بکشید، اگر توانستید بر آن خط بیندازید. تیزترین چاقو را با بیشترین فشار اگر بر آن وارد آورید، باز نمی توانید خطش بیندازید. وقتی چنین چیزی دم دست هست و همه جا هم هست و این قدر هم با دوام است، چرا آدم این را بگذارد کنار؟ این سیمان را از کجا می آورید و چرا؟ چرا این همه زحمت بکشیم؟ چرا از راه دور سیمان را به اینجا بیاوریم؟ از اینها می توان استفاده کرد. اینها را باید زنده کرد؛ منتها با مطالعه. باید آزمایشگاه باشد و گروهی روی آن کار کنند، این خود بسندگی واقعاً اهمیت دارد.
3- سومین اصل پرهیز از هرگونه بیهودگی است. وقتی ی اتاقی برای خواب می ساخته، درست برای خو دن یک زن و شوهر و بچه شان می ساخته، نه آن طور که یک سالن بزرگ سینما بسازد با تزیینات فراوان. بعضی ها تا اینها را می گوییم، جواب می دهند: «پس این همه تزیینات در هنر ی چیست؟» اینها توجه ندارند که کاش عایق حرارت و رطوبت بوده نه فقط یک عامل تزیینی. می گویند: «چرا نقش انداخته اند؟ » آن هم برای این بوده که بتوان آن را رفو کرد؛ برای اینکه کاشیی را که هشت سال بیشتر دوام ندارد، بتوان ترمیم کرد؛ مثلاً قطعه ای از کاشی گنبد شیخ لطف الله وقتی می افتد، معماری کمند می اندازد، بالا می رود و آن قطعه را سرجایش قرار می دهد. این همیشه با همان طرحی که اولین داده، سرجایش می ماند؛ مثل رفو کرن قالی که اگر نقش داشته باشد، می توان آن را دقیق رفو کرد، و الا ماهرترین رفوگرها نمی تواند یک ساتن یک دست و ساده را رفو کند. به قدری اینها پایبند به پرهیز از بیهودگی بودند که حتی در عزیزترین جا - ما عزیزتر از حرم حضرت رضا (ع ) که نداریم - حتی در آنجا هم به خود اجازه نمی دادند که چیزی بیهوده به کار ببرند. هرچیزی را که به نظر می آید تزیین است، می بینید که ضرورت داشته؛ منتها هنرمند مسلمان ایران سعی می کرده تا آنچه ضرورت داشته و ناگزیر بوده که آن را کار کند، به بهترین نحوی ارائه اش بدهد.
پوشش در ایران باید «دو پوشه» باشد، اعم از طاق چوبی و سنگی که با شیروانی ساخته اند، یا با طاق یا با گنبد. اینها باید دوپوش باشد، علتش هم این است که چون قالب نداشته اند، نمی توانستند زیرش را مرتب کنند. آن گنبد را مثل تابلو با کمال راحتی از پشت می ساخته و بالا می رفته و با آن طرز خیلی قشنگ کار می کرده و یک محفظه با عایق هوا هم می گذاشته. خانه های تهران تا 30، 40 سال پیش این گونه بود؛ مثلاً ما خانه ای داشتیم که سه دری های رو به حیاط با دو سقف داشت: یکی شیب دار و یکی هم با تیرهای نازکتر که یک طرفش 30 سانتیمتر بود و طرف دیگرش 60، 70 سانتیمتر. به این ترتیب آب پشت بام وارد ناودان می شد و لکه هم ایجاد نمی کرد و جلوی حرارت تابستان را هم می گرفت و در برابر سرمای زمستان هم سدی شدید بود. این را یا به صورتهای مختلف در می آورد که خودش زیباترین چیزهاست یا به صورت «کاربندی».
بعضی ها فکر می کنند که کاربندی را ساخته اند برای اینکه زیبا باشد؛ ولی علت واقعی این بوده که کار دیگری نمی توانسته انجام بدهد. اگر می توانست، قاب می بست. همان یزدی یا کاشی اگر می توانست، قاب می بست، قشنگتر هم بود. شاید او نمی توانسته، نه مصالحش را داشته و نه می توانسته آن کار را د، برای اینکه موریانه در همان روز اول کلکش را می کند. این است که با گچ و نی سقف دومی را می بسته. این جواب انی است که می گویند: «حالا نمی شود ی ساخت.» آن وقتی که هنوز ر تس را به ایران نیاورده بودند، من یادم است که صندوقهایی با نی می ساختند که شبیه به حصیر بود و بیشتر هم رشتی ها اینها را می ساختند. اینها را باید برداشت و ساخت، لازم هم نیست ف ش را از جای دیگری بیاوریم. خودمان الان ذوب آهن داریم، من نمی گویم از سیمان استفاده نکنیم، ولی چرا وقتی سیمان نداریم از جای دیگر بیاوریم؟ البته اگر لازم شد، حتماً باید سیمان به کار ببریم.
4- چهارمین اصل پیمون است. این کلمه معادل «م » است در زبانهای خارجی. «پیمون» ضوابطی بوده که یک بنای معمولی روستایی در یک روستای دورافتاده کرمان می توانست یک گنبد را با دهانه 10 متر آن گونه بسازد که بزرگترین معمار در پایتخت می ساخت. پس لازم نبود هر جایی یک بزرگ داشته باشد. در زمان شاه عباس، هزار کاروانسرا در ایران ساخته می شود. معروف است شاه عباس می خواست هزار کاروانسرا بسازد، اما ش می گوید: «999 تا بساز، برای اینکه هزار را آدمی می گوید و رد می شود، ولی 999 جلوه خاصی دارد!» من تا آنجا که شمرده ام و متوجه شده ام، تعداد این کاروانسراها 820 عدد است؛ اگرچه اب شده، ولی هست. همه اش هم متعلق به زمان شاه عباس نیست، بلکه به زمان شاه عباس دوم، شاه صفی و شاه تهماسب هم تعلق دارد. بالای آنها سر در دارد، این سردرها کاربندی می خواسته، آنها که نمی توانستند در بیابان برای ساختن هر کاروانسرایی یک بزرگ بگمارند. این از اصفهان راه می افتاد و تا بندرعباس می رفت و ر این مسیر به نظارت در ساخت و ساخت تمام کاروانسراها می پرداخت.
بنا هم با «پیمونی» که داشت، دیوار را بدون هیچ گونه اشکالی سوار می کرد. برای اینکه مثلاً در یک مستطیل 5*3 فقط می توان یک کار 12 در آورد. این فرمولی دارد که از آن نمی توان گذشت و این خود به خود بیرون می آید. خوشبختانه روی این مطلب کتاب خوبی به نام «هندسه در معماری ایران» نوشته شده است که این کار بندیها را نشان می دهد. همین طور پیمون و اندازه هایی که به هیچ وجه امکان اشتباه نداشته است یا مثلاً به آژندها و ملاط و اندودها و چیزهای چسباندنی روی کار می پردازد.
کاربرد «پیمون» با «فرمول» خیلی فرق دارد. فرمول همه چیز را یکنواخت می کند. این وقتی کار را انجام می داد، مطمئن بود که از لحاظ طرح و تناسب و محاسبه از هر لحاظی کارش درست است و طرح و محاسبه و اجرا را تواماً با کمک «پیمون» انجام می داد.
معماری ایران به رغم آنکه بعضی ها ادعا می کنند، هیچ گاه یک هنر خالص نبوده و همیشه با فن توامان بوده است. اصلاً «هنرمند» به انی می گفتند که ما الان به آنان «صنعتگر» می گوییم و آنهایی که با علم سر و کار داشتند، مثلا «استتیک» را جزو هنر می دانستند و به اینها برع می گفتند «صانع»؛ مثلاً ی که خوب نقاشی به کرده، به او «صانع» می گفتند.
 
یکی صنعتگر از چین، نام، فرهاد
غلام تو، ولی از خویش آزاد
 
به اینها صنعتگر می گفتند. هنرمند به انی می گفتند که کار صنعتی ند و به این خیلی اهمیت می دادند. در قدیم فنی بود شامل استتیک امروز به اضافه مصالح شناسی. معلوماتی در مورد جنس مصالح و ساختن و کاربرد اندودها و آژندها و اینها را روی هم رفته «نیارش» می گفته اند. هر جایی ضابطه خاصی داشته که همین نیارش تکلیفش را روشن می ساخته است؛ بنابراین معمار اشتباه نمی کرده و فرقش با «م » یونانی همین است.
5- اصل پنجم معماری سنتی ما همین به کارگیری نیارش است. این طور که بنده از اساتید زبان شناسی پرسیده ام، نیارش یعنی «آنچه بنا را نگه می دارد» این دو فن وقتی با هم مخلوط می شده، به آن «نیارش» می گفته اند و این محصول 60 سال کار مداوم و مستمر بوده است؛ یعنی دانشکده معماری قدیم ایران از پنج سالگی یک معمار شروع می شد تا وقتی به 60 یا 65 می رسید، تازه آنگاه می شد! گنبدی بود در ابرقو که درست از وسط اب شده بود. البته این گنبد الان بسیار خوب تعمیر شده است، حتی اندود هم ندارد که نشان بدهد این تکه تعمیر شده! این قشنگ نشان می دهد و بهترین کتاب است. اگر ی می خواهد درباره معماری ایران مطالعه کند، باید از این بناها دیدن کند. الان ی نیاز به طاق زدن ندارد، مگر جایی که واقعاً باید این کار را د. چرا در بلوچستان بناها را بی خودی با آهن و بتون بسازند؟ در آنجا اصلاً بتون نمی شود ساخت. یا با آهن برای چه بسازند؟ زمین هم که زمین خداست، دیوار را 9/5 متر هم بگذارند، هیچ مانعی ندارد! بنابراین هیچ دلیلی ندارد که در آن هوا با تیرآهن و بتون بسازند. آنجا را هنوز می توان همان گونه ساخت؛ منتها اصول را به بهترین نوع در نظر بگیرند، نه اینکه ادا در بیاورند، بازار شام نشود.
در یزد چهار گنبد مدرسه ضیائیه را داریم که مقارن حمله مغول ساخته شده و این جواب انی است که به این گنبد، گنبد مغولی می گویند. خیال می کنند چنگیز خان شیوه ساخت این گنبد را به ایران آورده است! حتی انی متاسفانه مثل عباس اقبال آشتیانی که خدا بیامرزدش، با همه دقتش در تاریخ مغول می گوید: «این گنبد به شیوه مغولی است.» در صورتی که این گنبد مقارن حمله مغول تمام شده بود. در «تاریخ جعفری یزد» می خوانیم که اینجا 613 ه.ق تمام شده است. یا مثلاً کاشیکاری معرق را که می گویند بعد از مغول رایج شده، در دوره های قبلی هم داشتیم، مثل دوره «قراختایی» که قبل از مغول در ایران بودند. مثالش گنبد سبز کرمان است که سردرش تقریباً شبیه مسجد کبود تبریز است و کاشیکاری معرق به این زیبایی دارد. اینها اشتباهاتی است که گردن ما انداخته اند. مثل قیر و گونی که همه خیال می کنند از فرنگ آمده، در نزهه القلوب راجع به قلعه اصطهبان می گوید که عضدال ه دیلمی فرمود برای اینکه آب است بیرون نرود، با دو توپ کرباس و سه لای زفت پوشاندند و بعد دیوارش را چیدند؛ یعنی قبل از همه، ما بناهایمان را عایق می کردیم. چه عایق رویش که با کاشی می کردیم و چه عایق زیرینش و از همه اینها بالاتر، زیرزمین های مقبره ای چغازنبیل - 1250پ، م - که اصلاً ملاطش با قیر است. ساختمان های دیگرش هم با اینکه با خشت است، اما اول در قیر طبیعی می خواباندند و بعد آن را می ساختند و بالا می آوردند. این هم شیوه گنبد سازی ما بوده است از خشت و هم استفاده از قیر و گونی.
حالا ملاحظه بفرمایید مسجدی را که با کوهی از آهن ساخته شده! وقتی با خشت آن بابا ساخته و هیچ هم تعمیرش نکرده گفته اند که پول ج مدرسه ضیائیه را درون گنبد گذاشته اند، که بزرگواری تکمیلش کرد. آنها فکر کرده بودند در زیر گنبد گنج است و به همین دلیل آن را اب د، و گر نه از آنوقت تا حالا کاری به آن نداشتند. تازه رویش هم فضله کبوتر است، که خیلی هم به ساختمان صدمه می رساند. در آنجا مقبره دو تن از بزرگان شیعه بود : علاء ال ه کاکویه و زنش. حالا آدم بیاید این زمانه با یک جنگل آهن، مسجدی بسازد، آن هم در شرایطی که کمبود آهن داریم، نباید این کار را ند. این را می گویند غیر ی! در حالی که این مدرسه به عنوان نمونه معماری ی مطرح شده است. این در معماری ی، کفر محض است، توهین به قرآن و به است!
6. اصل دیگر، درون گرایی است. ما می بینیم که تمام بناهای روی سکوی تخت جمشید دور یک حیاط است ؛ درست است که الان چیزی از آن به جای نمانده. آپادانا هم به صورت بیرونی است و مثل یک بالا خانه سردر است که در خانه های ایرانی رو به بیرون است و کاری به داخل ندارد، به خصوص آن تالار خشایارشا که الان موزه و کتابخانه تخت جمشید است. ملاحظه بفرمایید که چه وسواسی به کار برده. این که می گویند کاخ مرکزی، درست همان «کریاس» خانه است، با یک راهروی پیچ دار به حیاط می آید و بعد به ایوان وارد می شود، جلویش بسته است. بعد به حیاط خلوت می رود و مجدداً به راهرویی که دارای 6 اتاق است و در خودش دستشویی و پستو هم دارد، می رسد. اگر ی قدری کاوشگر باشد، باید خیلی زحمت بکشد تا یکی از اصحاب اندرونی را ببیند، این مساله همیشه بوده. دیگر اینکه آدم می خواهد در خانه اش راحت باشد و هر چه می خواهد، د؛ مثلاً بنده دلم می خواهد بنشینم کنار حوض خانه ام و چایی بخورم، پیژامه هم پایم باشد و یک پیراهن تکه و هم تنم کنم؛ نمی خواهم هیچ از خانه روبرو نگاهم کند و ببیند چه می کنم. انسان به این درون گرایی احتیاج دارد. هنرمندان ایران هم مثل عرفا به درون بیشتر از برون توجه داشتند و این هم باز یک مساله مذهبی است وانسان باید در خانه یا کلاس یا محل کارش آرامش داشته باشد و حواسش پرت خیابان و این بر و آن بر نشود. «مدرسه میرزا جعفر» را در نظر بگیرید، شما فکر می کنید در این حجره هایی که رو به میدان است، با توجه به جمعیتی که در اطراف می آیند ومی روند، طلبه می تواند درس بخواند؟ مسلماً اگر مطالعه یم، می بینیم آنهایی که اتاقشان رو به حیاط است، درسشان بهتر از آنانی است که حجره هایشان رو به خیابان است.
بعضی ها خیال می کنند که پس از آمدن به ایران موضوع حجاب پیش می آید، در حالی که چنین نیست. اولاً حجاب پیش از هم در ایران بوده؛ حجاب زرتشتی ها خیلی مفصل است. در مورد زن های هخا کلمه «پردگی» همه چیز را می رساند؛ یا مثلاً آن داستانی که مبنای کتاب «استر» است. در هر صورت آن موقع هم این موضوع بوده و به همین مناسبت امری است که در همه جای ایران مطرح بوده، حتی در شمال ایران که پوشیده از جنگل است. اگر خانه های قدیمی را در بابل و آمل و لاهیجان و تنکابن نگاه کنید، در می ی د که عیناً بدین گونه است که گفتم. این برای آن است که وقتی شب شد، آدمی سلطان خود باشد. اینکه می گویند چهار دیواری اختیاری، و در کتب لغت آن را کاخ اختصاصی ترجمه کرده اند، هیچ معنای این چنینی ندارد، بلکه معنایش نهانخانه وخلوتخانه است که به آن «اسپرلوس» یا به قول یزدی ها «اسپردلوس» یعنی جدا شده، آزاد و گستاخ می گویند؛ یعنی یک جای جدا شده آزاد. همشهری های مابه مقاطعه «اس » می گویند و به ی که سهم خاصی دارد، می گویند :«نبودی، اس ات را جا گذاشتیم.» یعنی سهم جدا شده ات را. این چیزها مردم دوست داشتند و هیچ اهمیتی به خارج نمی دادند. می بینید که خانه واقعاً یک نیمه کاخ است یا شاید از کاخ هم قشنگتر باشد.
بنا در دنیا دو جور است : یک وقت مثل قفسی است که در وسط باغی گذارده اند واز آن روزنهای گشاده اش می شود مناظر اطراف را دید؛ در شرق و غرب و شمال و جنوب ایران به خاطر طبیعت و اقلیم منطقه شان چنین جاهایی وجود دارد. در ایران اگر می خواستیم چنین بنایی بسازی، فرض بفرمایید در ماهان کرمان، این حیاطهای بهشت مانند مثل مقبره شاه نعمت الله ولی را می خواستند در یک سطح بزرگتری درست کنند، مگر امکان داشت؟ ولی آن حیاط کوچک و متناسب را می توان به این صورت زیبا در آورد. ی هم که این کار را کرده، با نیت خیر بوده و فکر می کند که مسجد اگر گنبد نداشته باشد، مسجد نیست. پیشتر، یک دهانه 10 یا 15 متر را غیر از اینکه با گنبد بپوشانند، هیچ راه دیگری نداشت. مجبور بودند با استفاده از پیشرفته ترین تکنیک ها این گنبد را بسازند و می بینیم که تا حالا هم دوام داشته است؛ ولی الان یک دهانه 60 یا 120 متری را با کمال راحتی می زنند.از مردم داری بیرون آمدن و دروغ گفتن یک گناه نابخشودنی است.
 
ایران و یونان
من نمی خواهم هنر یونانی را که می گویند پیشرفته ترین و مادر همه هنرهاست، تخطئه کنم؛ ولی بد نیست مطلبی را که پروفسوری یونانی گفته، بازگو کنم. او گفته بود: «من توصیه می کنم هر می خواهد بناهای باستانی را ببیند، اول یونان را ببیند و بعد ایران را.» پرسیده بودند : «چرا؟» گفته بود: «اگر اول به ایران برود، می تواند دو بنا را که هر دو به یک کار می آمده و در یک زمان و شاید به دست یک نفر هم ساخته شده باشد، ببیند که شباهتی به هم ندارد.» واقعاً هم این گونه است، ما این همه مسجد داریم. کدام اینها به یکدیگر شباهت دارند؟ یا مثلاً بناهای زمان ساسانی، هیچ دو بنایی به یکدیگر شباهت ندارند، یا مثلاً همین چهلستون قزوین حتی در دو گوشه اتاق این بنا شبیه به هم نیست. معماری ما تا این حد تنوع دارد؛ ولی در یونان بدون اغراق همه اتاقها یک مستطیل است که دو ردیف ستون در دو طرفش قرار گرفته است. البته نمی توان منکر هنرشان که فوق العاده عالی است، شد ؛ ولی این یکنواختی را «م » به وجود آورده است.
یادم است در سالهای 1318 و 19 که ما دانشکده هنرهای زیبا بودیم، بچه ها را وادار می د که از روی آثار کلاسیک کپی بردارند. ستونهای دروه یونیک دوریک، کورنتیان و غیره اصلش از ایران است ؛ منتها اینجا موقعیت پرورش نداشته، متروک شده و فقط به صورت یک سمبل در ساختان ها در آمدهاست ؛ ولی در آنجا پیشرفت کرده، چون با وسایلشان متناسب بوده است. اینجا وقتی که می خواستند بنایی را طرح کنند، بچه هایی را که پروژه می دادند، وادار می د که از همین چیزهای کلاسیک طرح کنند؛ مثلا یک بنای سه طبقه یا چهار طبقه بوده، پایینش باید توسکان باشد، بعدش دوریک، بعدش یونیک و آ سر هم کورنتیان. گاهی اوقات اتفاق می افتاد که مثلاً طبقه چهارم به 6 متر ارتفاع می رسید! کار دیگر هم نمی شد انجام داد؛ چون «م » است و نمی شد آن را به هم بزنند، در صورتی که درایران امکان ندارد بناهای ی اش دو تا طارمی نامناسب داشته باشد. هر چیزی متناسب با قاعده خودش است و همه اش هم «پیمون»؛ این تفاوت «م » با «پیمون» است.
وقتی ی می خواهد یک شهرک تازه بسازد، فکر نکند که وقتی می گویند: « ی بساز»، یعنی طاق و گنبد بزن و درجایی که اصلاً خاک ندارد، آجر بپز! ی بودنش یعنی این که اگر در خوزستان و گرد می خواهی خانه بسازی، حتماً سقفش دو متر باشد؛ حتماً جایی باشد که مسائل درون گرایی را در نظر بگیری؛ مصالحش را تا حد امکان از محل تهیه کنی، چیز بیخودی نسازی. اگر فرنگیها می گویند: « چون شما تختخواب نداشتید، اتاق خوابهایتان را کوچک می ساختید.» از ایشان بپرسید که : «جای خشکی مثل کاشان یا یزد، تختخواب به چه کار می آید؟» حالا ی نمی گوید که حتما این گونه زندگی کن، مگر ژاپنی ها این کار را نمی کنند؟ شما هتل ژاپنی را ببینید، واقعاً به اندازه یک قوطی است. این است که وقتی این مسائل را در نظر بگیرند، هر جوری بیافرینند و با هر چه بسازند، معماریشان ی است.
 


کلمات کلیدی مرتبط:
بخشی از مطلب ,از چهار مکتب معروف هنر ی، مکتب ایرانی از همه وسیعتر است. آن سه مکتب دیگر که خیلی هم بارور است، یکی «مکتب مصر» است که مرکزش مصر است و بر مبنای معماری قدیم مصر استوار است. درباره این مکتب بسیار زیاد صحبت شده، چه به وسیله مصریها و چه به وسیله خارجی ها که در این زمینه خیلی کار ک,
مقالات مرتبط در این دسته
پاو وینت تاریخچه کاشی در ایران
معماری ی
پاو وینت بررسی چفد
پاو وینت بررسی نقوش اسلیمی
پاو وینت بررسی معماری مساجد و ابنیه در عصر صلی الله علیه و آله و سلم
پاو وینت مسجد جلوه گاه هنر ی
پاو وینت راز گره های هندسی ی
پاو وینت بررسی تاریخچه مناره در معماری ی
پاو وینت بررسی گنبد ایرانی و جایگاه آن در معماری ی
پاو وینت بررسی مشخصات بنیادین معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی معماری مسجد جامع یزد، شا ار معماری ی با ایوان رفیع
پاو وینت بررسی معنای رویکرد به در معماری ی ـ ایرانی
پاو وینت بررسی سیر تاریخی بناهای حرم حضرت معصومه(س)
پاو وینت بررسی مفهوم معماری ی
پاو وینت بررسی معماری مکروه در معماری ی
پاو وینت بررسی وم وجود آب در اماکن مقدس
پاو وینت بررسی معماری سامانیان
پاو وینت بررسی گرافیک در معماری ی
پاو وینت مسجد مطالعات ی قطر -مسجدی با معماری نوین
پاو وینت هنر کاشیکاری ی در قم
عنوان وبلاگ : معماری
منبع :
برچسب ها : پاو وینت بررسی اصول معماری ایرانی ی - معماری , ی ,است، ,اینها ,پاو وینت ,گنبد ,پاو وینت بررسی ,معماری ی , ی پاو وینت ,برای اینکه ,معماری ایران , ی پاو وینت برر
پاو وینت بررسی اصول معماری ایرانی ی معماری , ی ,است، ,اینها ,پاو وینت ,گنبد ,پاو وینت بررسی ,معماری ی , ی پاو وینت ,برای اینکه ,معماری ایران , ی پاو وینت برر
پاو وینت مطالعه تطبیقی مسجد و کنیسه
پاو وینت مطالعه تطبیقی مسجد و کنیسه


تاریخ ایجاد 08/07/2015 12:00:00 ق.ظ    تعدادبرگ: 49 اسلاید   قیمت: 2500 تومان   حجم فایل: 4660 kb  تعدادمشاهده  35


جایگاه نیایش در تاریخ زندگی انسان ها:
از قدیم تا به امروز، رسم بر این بوده که مکان هایی برای نیایش در نظر گرفته می شد که این مکان ها، ابتدا غارها بودند و بعدها کم‏کم به معابد، کنیسه و کلیسا و مساجد تبدیل شدند
انسان هایی که در دوران اولیه‏ی تاریخ زندگی می د نیز به چیزهایی اعتقاد داشتند. البته خ که آن‏ها می پرستیدند، خ نبود که ما می شناسیم، بلکه خدایانی بودند که امروز بیشتر به آن‏ها نام بُت می دهند
انسان ها از ابتدا مکانی را برای نیایش در معماری های خود در نظر می گرفتند و نیایش، در زندگی انسان ها جاری بود.
باید گفت، تمامی بناها (معابد، کلیساها، کنیسه ها و مساجد) در هر دوره ای با توجه به شرایط اجتماعی، فرهنگی و آن دوره ساخته می شدند، اما چیزی که در تمام آن‏ها مشترک است، این موضوع است که آن‏ها به سفارش انی ساخته می شد که می خواستند خدا را نیایش کنند و معماران، این بناها را با عظمت و شکوه هرچه تمام‏ تر در دوران‏های مختلف با سبک های مختلف ساخته اند. ‎
 
-رابطه‏ ی نیایش و هنر معماری
-تاریخچه ی یهود
-تاریخچه یهود در ایران
– انواع نیایشگاه یهودی
-کنیسا
الف ) هخال
ب ) تواء
-پلان کنیسه های یهودی
-وجود پنجره در معماری کنیسه ها
- های یهودیان
– جایگاه نشیمن بانواندر کنیسه
-نورگیری در بناهای کنیسه
-جایگاه توراتدر ساختمان مذهبی کنیسه
– جایگاه پیش (منبر)در ساختمان مذهبی کنیسه
-جهت قبله در بنای کنیسه (دین یهود)
-معرفی چند نمونه از کنیسه های اصفهان
-کنیسه ملایعقوب
-کنیسه بزرگ
-نمادهای آیین یهود
-شاخصه های نشان دهنه یک معماری معنوی
-اندامهای مسجد
-منبر در مسجد
-معرفی کامل معماری مساجد ی
 
این فایل دارای ۴۹ اسلاید پاو وینت میباشد


کلمات کلیدی مرتبط:
جایگاه نیایش در تاریخ زندگی انسان ها: ,از قدیم تا به امروز، رسم بر این بوده که مکان هایی برای نیایش در نظر گرفته می شد که این مکان ها، ابتدا غارها بودند و بعدها کم‏کم به معابد، کنیسه و کلیسا و مساجد تبدیل شدند ,انسان هایی که در دوران اولیه‏ی تاریخ زندگی می د نیز به چیزهایی اعتقاد داشتند. البته خ,

عنوان وبلاگ : معماری
منبع :
برچسب ها : پاو وینت مطالعه تطبیقی مسجد و کنیسه - کنیسه ,نیایش ,جایگاه ,زندگی ,تاریخ ,معماری ,تاریخ زندگی ,زندگی انسان ها ,برای نیایش ,اولیه‏ی تاریخ ,دوران اولیه‏ی ,چیزهایی اعتقاد داشتند ,اعت
پاو وینت مطالعه تطبیقی مسجد و کنیسه کنیسه ,نیایش ,جایگاه ,زندگی ,تاریخ ,معماری ,تاریخ زندگی ,زندگی انسان ها ,برای نیایش ,اولیه‏ی تاریخ ,دوران اولیه‏ی ,چیزهایی اعتقاد داشتند ,اعت
پاو وینت مقایسه مسجد و کلیسا از لحاظ کاربری،جایگاهی
پاو وینت مقایسه مسجد و کلیسا از لحاظ کاربری،جایگاهی


تاریخ ایجاد 08/07/2015 12:00:00 ق.ظ    تعدادبرگ: 30 اسلاید   قیمت: 3000 تومان   حجم فایل: 12565 kb  تعدادمشاهده  24


_جایگاه نیایش در تاریخ زندگی انسان ها
_معنی کلیسا از لحاظ لغوی
_ یان در ایران
_ویژگی کلیساهای ارمنی
_کلیساهای دوران صفویه
_تقسیم بندی درونی در کلیسا
_بررسی کلیسا از لحاظ جهت شکل گیری
_اندامهای کلیسا
_کاربرد گنبد در کلیسا
_کاربرد در آیگاه در کلیسا
-مقایسه مسجد و کلیسا از لحاظ کاربری،جایگاهی
_بررسی سلسله مراتب در کلیسا و مسجد


کلمات کلیدی مرتبط:
_جایگاه نیایش در تاریخ زندگی انسان ها ,_معنی کلیسا از لحاظ لغوی ,_ یان در ایران ,_ویژگی کلیساهای ارمنی ,_کلیساهای دوران صفویه ,_تقسیم بندی درونی در کلیسا ,_بررسی کلیسا از لحاظ جهت شکل گیری ,_اندامهای کلیسا ,_کاربرد گنبد در کلیسا ,_کاربرد در آیگاه در کلیسا ,-مقایسه مسجد و کلیسا از لحاظ کاربری،جایگ

عنوان وبلاگ : معماری
منبع :
برچسب ها : پاو وینت مقایسه مسجد و کلیسا از لحاظ کاربری،جایگاهی - کلیسا ,لحاظ ,مسجد ,کلیساهای ,کاربرد ,مقایسه ,مقایسه مسجد ,کلیسا کاربرد ,لحاظ کاربری،جایگاهی ,تقسیم بندی ,بندی درونی ,دوران صفویه تقسیم ,کلیسا ب
پاو وینت مقایسه مسجد و کلیسا از لحاظ کاربری،جایگاهی کلیسا ,لحاظ ,مسجد ,کلیساهای ,کاربرد ,مقایسه ,مقایسه مسجد ,کلیسا کاربرد ,لحاظ کاربری،جایگاهی ,تقسیم بندی ,بندی درونی ,دوران صفویه تقسیم ,کلیسا ب
با توجه به اهمیت محتوای سایت خواهشمند است چنانچه عناوین و مطالب مندرج در سایت را نا مناسب و خلاف موازین اخلاقی و یا قوانین می دانید بر روی گزینه درخواست حذف کلیک نمائید. بدیهی است یاسمین فقط منتشر کننده مطالب با ذکر منبع بوده و هیچ گونه مسولیتی در خصوص مطالب نشر داده شده ندارد.
All rights reserved. © Yasamin 2016-2017